خبرگزاری مهر، گروه سیاست: با گذشت بیش از دو ماه از اخراج دو دیپلمات ایرانی از هلند به اتهام واهی دست داشتن در ترور، افکار عمومی ایران همچنان در انتظار واکنشی از سوی دستگاه دیپلماسی کشور هستند تا بلکه با اقدامی متقابل از عزت و آبروی دیپلمات های ایران دفاع کرده و متعاقب آن جایگاه کشور در عرصه بین المللی حفظ شود اما به غیر از اظهار تاسف از اقدام دولت هلند و احضار سفیر آن کشور، تا کنون هیچ اقدامی صورت نگرفته است.

به نظر می آید با عدم واکنش جدی از سوی ایران، این مساله به یک رویه در سیاست کشورهای اروپایی تبدل شود، به نحوی که دیگر کشورها هم دومینو وار، علیه جمهوری اسلامی ایران توطئه کنند و بدین ترتیب مصونیت دیپلمات های ایران در سراسر جهان با خطری جدی مواجه شود و وزارت خارجه باید برای جلوگیری از شکل گیری این دومینو «نبرد دیپلماتیک» را در دستور کار خود قرار دهد. «نبرد دیپلماتیک» میان کشورها هم بنا به تاریخچه موجود، سابقه ای طولانی دارد و این قدمت منجر به پیچیدگی، تنوع و گستردگی این نزاع شده است. 

اخراج دیپلمات ها به عنوان «عنصر نامطلوب» یکی از شیوه های رایج نزاع میان دولت ها است و البته این حق برای کشوری که دیپلماتش اخراج شده در عُرف بین المللی وجود دارد که متقابلاً اقدام به اخراج دیپلمات یا تعدادی از دیپلمات های کشور اخراج کننده، کند اما موضوع اخراج دیپلمات های ایران در هلند از سوی وزارت خارجه تا کنون بنا به دلایل نامعلومی به اقدام متقابل نرسیده و هیچ اقدامی غیر از احضار سفیر آن هم با فشار و مطالبه رسانه ها از سوی دستگاه دیپلماسی شاهده نبودیم.

جای خالی «نبرد دیپلماتیک» میان هلند و ایران

اواسط تیرماه سال جاری بود که خبرگزاری رویترز به نقل از سخنگوی سازمان اطلاعات و امنیت هلند (AIVD) خبری منتشر کرد و نوشت: «۲ نفر از وابستگان سفارت ایران در تاریخ ۷ ژوئن (۱۷ خرداد) از هلند اخراج شده‌اند و متاسفانه اطلاعات بیشتری در این زمینه نمی‌توانیم ارائه دهیم.»

این جمله‌ای بود که «هولبرت بِریده‌مَیِر» سخنگوی «سرویس اطلاعات و امنیت» هلند در خصوص ماجرای اخراج دیپلمات های ایرانی به رویترز گفته بود.

نکته های جالب و بدیعی در این ماجرا وجود دارد:

۱- برای اولین مرتبه است که اخراج یک دیپلمات توسط نهاد امنیتی آن کشور اعلام می شود! 

۲- سفیر ایران در این ماجرا به سازمان امنیت هلند فراخوانده می شود، در حالی که در عُرف دیپلماتیک چنین امری بی سابقه است!

۳- سکوت و انفعالی است که دستگاه دیپلماسی کشور بنا به دلایلی نامعلوم در این خصوص پیش گرفت و همین امر شک و تردیدهای افکار عمومی را در اتهام زنی های بی مورد به ایران در دست داشتن در ترورهای ادعایی دولت هلند افزایش داد! 

شاید یکی از جالب ترین نکته های موجود در این ماجرا، «عدم استفاده» از حق قانونی است که قوانین بین المللی ما را مجاز به استفاده از آن کرده، که همان حق «اقدام متقابل» است.

برای درک بهتر تفاوت این موضوع، اشاره ای داشته باشیم به سفر سال گذشته «بوریس جانسون» وزیر امور خارجه وقت انگلیس به تهران و پیگیری های مستمر وی از شرایط یک «شهروند دو تابعیتی» به نام نازنین ساغری و نه یک «دیپلمات انگلیسی» است. خبرگزاری رویترز به نقل از وزیر خارجه وقت انگلیس در باره سفرش به ایران می گوید: «در دیدار با مقام‌های ایرانی بر خواست خود مبنی بر آزادی زندانیان بریتانیایی در ایران پافشاری کرده است.»

پیگیری ماجرای هلند از سوی خبرگزاری مهر

پس از این ماجرا، خبرنگار مهر در نشست خبری ۴ تیر ماه در خصوص اخراج دیپلمات های ایران در هلند از سخنگوی وزارت امور خارجه سئوال پرسید که وی در پاسخ گفت: در حال حاضر اطلاع دقیقی از اخراج دو دیپلمات ایرانی در هلند ندارم، بنابراین این مساله را نه تایید می کنم و نه تکذیب. اما زمانی که خبر مشخصی از این موضوع به دست آوریم قطعا اطلاع رسانی خواهیم کرد.

 وی تصریح کرد: در روابط کشورها موضوعات بسیاری وجود دارد و همانطور که در خصوص روابط ایران با روسیه و چین هم گفته شد ما در حوزه های گسترده ای می توانیم با یکدیگر همکاری داشته باشیم و در برخی حوزه ها هم اختلاف نظرهایی داریم که می توان آن اختلافات را با تعامل و گفتگو حل و فصل کرد.

سخنگوی وزارت امور خارجه گفت: بر این اساس، اگر اتفاقی هم افتاده باشد لزوما به معنای تاثیرگذاری در همه روابط و گفتگوهای میان ایران و اروپا نخواهد بود و باید ما کمی وسیع تر، فراتر و عمیق تر به روابط میان کشورها توجه کنیم. چرا که اینطور اقدامات در روابط میان همه کشورها وجود داشته و به عنوان یک فراز و نشیب عادی در روابط دولت ها و کشورها با یکدیگر به حساب می آید.

واکنش ضعیف وزارت خارجه پس از پیگیری ها

دستگاه دیپلماسی کشورمان در چند با تاخیر اما بالاخره پس از آنکه موضوع هلند در رسانه های داخلی موضوعیت پیدا کرد و اقدام متقابل در خصوص دیپلمات های هلندی مقیم در تهران به عنوان مطالبه عمومی مردم در جهت حفظ عزت و آبروی ایران اسلامی در عرصه بین المللی مطرح شد، وادار به اتخاذ موضع شد. 

سخنگوی وزارت امور خارجه نسبت به این ماجرا واکنش نشان می دهد و ضمن محکومیت این اقدام می گوید: جمهوری اسلامی ایران این تصمیم را اقدامی غیر سازنده در روابط دو کشور ارزیابی می کند.‌ 

وی یادآوری کرد: دستیار وزیر امور خارجه بلافاصله با «احضار سفیر هلند» در تهران مراتب اعتراض رسمی دولت جمهوری اسلامی ایران را  نسبت به این عمل غیر دوستانه ابلاغ کرد. 

قاسمی افزود: همانگونه که قبلا نیز به نماینده دولت پادشاهی هلند ابلاغ شد، جمهوری اسلامی ایران حق خود را برای عمل متقابل محفوظ می دارد.

وزارت خارجه باید دو دیپلمات هلندی مقیم تهران را اخراج کند

پس از آنکه وزارت خارجه از حق قانونی خود استفاده نکرد، «علاالدین بروجردی» رئیس سابق کمیسیون امنیت و سیاست خارجی مجلس در گفتگو با خبرنگار مهر از وزارت خارجه خواست به اصل «عمل متقابل» عمل کند. بروجردی گفت: بر اساس اصل «عمل متقابل» باید وزارت خارجه جمهوری اسلامی ایران عکس العمل مشابه داشته باشد و دیپلمات های هلندی مقیم تهران از کشور ما اخراج شوند؛ این اصل شناخته شده ای در روابط بین‌الملل است.

وی با بیان اینکه اقدام کشور هلند در جهت تحرک اخیر منافقین در اروپا و همچنین در آستانه سفر رئیس جمهور به کشورهای اروپایی صورت گرفت، تصریح کرد: هلند به دنبال این بود که به کمک سرویس اطلاعاتی امریکا و رژیم صهیونیستی، روابط جمهوری اسلامی ایران و اروپا را در زمانی که ترامپ قواعد بین‌المللی را به هم می زند، تخریب کرده تا ما رابطه منطقی مبتنی بر منافع متقابل با اروپا نداشته باشیم.

عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس شورای اسلامی ادامه داد: اقدامی که کشور هلند انجام داده است، به طور طبیعی باید منتظر عکس العمل مشابه آن توسط جمهوری اسلامی ایران باشد.

 در زمان لازم! برابر هلند «اقدام متقابل» می‌کنیم

انفعال وزارت خارجه در موضوع اخراج دیپلمات های ایرانی بار دیگر در نشست خبری بهرام قاسمی مطرح می شود و سخنگوی وزارت خارجه در یکی از نشست های خبری خود در پاسخ به سوالی مبنی بر اینکه آیا ایران در قبال اقدام دولت هلند نسبت به اخراج دیپلمات های ایرانی، اقدام متقابلی انجام داده است یا خیر، اظهار داشت: سیاست خارجی همواره منافع و مصالح کلی کشور را با توجه به شرایط منطقه و جهان در نظر می گیرد و با توجه به این مسئله بهترین گزینه ها را به کار خواهد گرفت.

سخنگوی وزارت خارجه با بیان اینکه پس از این اقدام از سوی دولت هلند بلافاصله سفیر این کشور به وزارت خارجه احضار و مراتب شدید اعتراض ایران به وی ابلاغ شد، افزود: بنا به دلایلی در موضع‌گیری وزارت خارجه که از سوی من انجام شد، موضوع احضار سفیر را پس از چند هفته بدون قید زمان احضار وی به وزارت خارجه اعلام کردیم.

وی گفت: ما با دولت هلند همچنان در تماس هستیم و این حق را هم برای ایران قائلیم که در زمان لازم اقدام متقابل را انجام دهیم که این بستگی به بررسی های ما و سیاست هایی دارد که ما آن را دنبال می کنیم و فعلاً بیشتر از این در این رابطه صحبت نمی کنم و امیدوارم در آینده در صورت نیاز بتوانیم صحبت بیشتری را انجام دهیم.

انفعال در پاسخ گویی

همانطور که در این گزارش هم به وضوح روشن است، در عرصه روابط بین الملل اخراج دیپلمات های هر کشور می تواند با حق اقدام متقابل به عنوان کمترین عکس العمل هر دولتی امری عرُف در قالب امور دیپلماتیک به حساب آید که این مورد متاسفانه در پرونده اخراج دو دیپلمات ایرانی در هلند نه تنها چنین چیزی را از سوی دستگاه دیپلماسی شاهد نبودیم بلکه با انفعالی سوال برانگیز، پس از گذشت یک ماه از ماجرا صرفا به این گفته بسنده می شود که ما حق اقدام متقابل را برای خود محفوظ می دانیم و در زمان مقتضی پاسخ مناسبی را به دولت هلند خواهیم داد!

وزارت امور خارجه در موضوع هلند بی تدبیری کرد

این انفعال دستگاه دیپلماسی با انتقاد مجلس مواجه شد و «سید حسین نقوی حسینی» سخنگوی وقت کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس در این رابطه اظهارداشت: ما قبلا هم این مشکلات را داشته‌ایم که همین کشورهای اروپایی اتهام وارد کرده‌اند و سفیر ما را احضار کردند و یا دیپلمات‌های ما را اخراج کردند، در آن تجربیات گذشته وزارت امور خارجه هم برخورد متقابل انجام داد و حتی سفیر و دیپلمات اخراج کرد یا اینکه سفیر را فراخوانده و برخورد کرده است. یعنی آن عزت اسلامی و ملی را وزرات‌خارجه حفظ کرد، اما این موارد اخیر نشان می‌دهد که وزارت‌خارجه واقعا بی‌تدبیری کرده است.

در ادامه این گزارش نگاهی گذرا داریم به چند مورد از اخراج دیپلمات های کشورهای مختلف در سال های اخیر و «شیوه پاسخ گویی» آنها در اقدام متقابل در نبرهای دیپلماتیکی که با یکدیگر داشتند:

۱- اخراج دیپلمات ها در هند و پاکستان

وزارت امور خارجه پاکستان در آبان ماه سال ۹۵ اعلام کرد: این کشور «سورجیت سینگ» دیپلمات سفارت هندوستان در اسلام‌آباد را به عنوان «عنصر نامطلوب» شناخته و ۴۸ ساعت به وی مهلت داده است تا پاکستان را ترک کند.

در واکنش به این مساله هم، مسئولان هندوستان تصمیم به اخراج یک دیپلمات سفارت پاکستان در دهلی نو گرفتند.

«ویکاس سواراپ» سخنگوی وقت وزارت امور خارجه هند گفت که دیپلمات پاکستانی «فعالیت‌های جاسوسی» انجام می دهد و بدین سان اقدام متقابل انجام دادند.

۲- اخراج ۳۵ دیپلمات روس از آمریکا

دولت آمریکا دی ماه به دلیل آنچه که «دخالت سایبری روسیه در انتخابات آمریکا خوانده» ۳۵ دیپلمات روسیه را از ایالات متحده اخراج کرد. 

گفتنی است، آمریکا به ۳۵ دیپلمات روس و اعضای خانواده آنها که در سفارتخانه روسیه در واشنگتن و کنسولگری این کشور در سانفرانسیسکو مشغول به کار هستند ۷۲ ساعت فرصت داده است که خاک آمریکا را ترک کنند، واشنگتن گفته است که این اقدام تنبیهی به دلیل دخالت دولت روسیه در انتخابات آمریکا و بدرفتاری با دیپلمات های آمریکایی در روسیه صورت گرفته است.

«دیمیتری پسکوف» سخنگوی کاخ ریاست جمهوری روسیه با ابراز تاسف از اینکه این تصمیم را دولت اوباما و شخص وی اتخاذ کرده‌اند، متعهد شد که کرملین پاسخی مناسب به آن خواهد داد. بدون شک پاسخی مناسب براساس اصل مقابله به مثل در قبال این تصمیم ایالت متحده اتخاذ خواهد شد.

۳- تقابل تاریخی دیپلماتیک روسیه و غرب

اسفند ماه سال ۹۶ سفارت مسکو در لندن با انتشار بیانیه‌ای اعلام کرد که «الکساندر یاکونکو» سفیر روسیه احضار و به او اطلاع داده شده که ۲۳ دیپلمات روس از سوی انگلیس «عنصر نامطلوب» قلمداد شده‌اند.

در ادامه این بیانیه آمده است: ما این اقدام خصمانه را کاملا غیرقابل قبول، بدون توجیه و کوته‌بینانه تلقی می‌کنیم.

سفارت روسیه در انگلیس اعلام کرد، تمامی مسئولیت‌های آسیب دیدن روابط میان لندن و مسکو متوجه رهبری سیاسی کنونی بریتانیا است.

پیش از این «ترزا می» نخست‌وزیر انگلیس در سخنانی در مجلس عوام آن کشور اینطور گفته بود: پس از تحقیقات به طور قطع به این نتیجه رسیدیم که روسیه با استفاده از ماده سمی مسئول سوءقصد به جان جاسوس سابق روس بوده است.

در پاسخ به این اقدام انگلیس و برخی کشورهای غربی؛ وزارت امور خارجه روسیه تصمیم اتحادیه اروپا و کشورهای عضو سازمان پیمان آتلانتیک شمالی (ناتو) درباره اخراج دیپلمات‌های روسیه را اقدامی تحریک آمیز و تقابل‌جویانه خواند که به وخامت اوضاع منتهی خواهد شد.

«سرگئی لاوروف» وزیر امور خارجه روسیه نیز تأکید کرد که اخراج دیپلمات‌های روسی از کشورهای غربی، اقدام غیردوستانه‌ای است که روسیه به آن پاسخ خواهد داد.

یک منبع وزارت خارجه این کشور اعلام کرد روسیه طی روزهای آینده به اقدام کشورهای اتحادیه اروپا در اخراج دیپلمات‌های روس به شیوه مشابه پاسخ خواهد داد.

همچنین سفیر روسیه در واشنگتن به وزارت امور خارجه آمریکا برای اخراج «ستمگرانه» دیپلمات‌های روسی اعتراض کرد و گفت: آمریکا باقی مانده روابط با روسیه را هم نابود می‌کند. پاسخ روسیه در برابر اقدامات آمریکا باید متناسب باشد و آمریکا فقط زبان زور را می‌فهمد.

سخنگوی کرملین نیز اعلام کرد که پوتین رئیس جمهور این کشور، تصمیم نهایی را درباره پاسخ روسیه اتخاذ خواهد کرد.

کد خبر 4361170 image محمد مهدی ملکی

ماهی گرفتن احمدی‌نژاد از کشتار مردم

کدام نماینده مجلس حقوق نجومی از وزارت نفت دریافت می‌کند؟

عکس لحظه مرگ حجت الاسلام افشنگی در اهواز / روسیاهی برای آمدنیوز و دیگر حامیان تروریست‌ها

کلیدواژه: اتریش احضار سفیر اخراج دیپلمات انگلیس بهرام قاسمی روسیه هلند وزارت امور خارجه ایران مردم علیه احتکار ایران مجلس شورای اسلامی وزارت امور خارجه ایران حسن روحانی سوریه علی لاریجانی محمد جواد ظریف ارتش جمهوری اسلامی ایران عراق مجلس خبرگان رهبری رئیس جمهور اسلامی ایران روسیه وزارت کشور ایالات متحده آمریکا

منبع: مهر

منبع این خبر، وبسایت www.mehrnews.com است و سایت «خبربان» مسئولیتی در قبال محتوای آن ندارد. چنانچه این خبر را شایسته تذکر می‌دانید، خواهشمند است کد ۲۰۶۲۱۸۳۴ را به همراه موضوع به آدرس info@porsyar.com ارسال فرمایید.
با عنایت به اینکه سایت «خبربان» مصداق بستر مبادلات الکترونیکی متنی، صوتی و تصویر است، مسئولیت نقض حقوق تصریح شده مولفان در قانون فوق از قبیل تکثیر، اجرا و توزیع و یا هر گونه محتوی خلاف قوانین کشور ایران بر عهده منبع مطلب و کاربران است.

دیگر خبرها

  • تلاش اکوادور برای اعطای پست دیپلماتیک به «آسانژ»
  • احضار سفرای هلند و دانمارک و کاردار انگلیس به وزارت خارجه
  • احضار سفرای هلند، دانمارک و کارداران امارات و انگلیس درارتباط با حمله تروریستی اهواز
  • احضار شبانه سفرای هلند و دانمارک و کاردار انگلیس در پی حمله تروریستی اهواز| اعتراض شدید ایران به اروپا
  • سفرای هلند و دانمارک و کاردار موقت انگلیس به وزارت امور خارجه احضار شدند
  • سفیران هلند، دانمارک و کاردار موقت انگلیس در تهران به وزارت امور خارجه احضار شدند
  • احضار سفرای هلند و دانمارک و کاردار انگلیس به وزارت امور خارجه
  • قاسمی: سفرای هلند، دانمارک و کاردار انگلیس به وزارت امورخارجه احضار شدند
  • ایران سفرای هلند،دانمارک و کاردار انگلیس را احضار کرد
  • چند صد نفر در لندن با پول سعودی علیه ایران استخدام شده‌اند
  • پیشنهاد کانادا به عربستان برای حل بحران دیپلماتیک
  • تلاش اکوادور برای اعطای سمت دیپلماتیک به آسانژ در روسیه
  • تعامل، نیازمند احترام متقابل و ثابت قدم ماندن نسبت به تعهدات است
  • رویترز:قرار بود آسانژ با بر عهده گرفتن سمتی دیپلماتیک در روسیه سفارت اکوادور در لندن را ترک کند
  • بریتانیا از اعطای مصونیت دیپلماتیک به آسانژ خودداری کرده بود
  • ظریف: اعتماد متقابل پیش شرط همکاری نیست/اعتماد از اجرای توافق هایی مثل برجام به دست می آید
  • ظریف: تعامل نیازمند احترام متقابل است
  • اعتماد متقابل پیش شرط همکاری یا حل مناقشه نیست
  • ظریف: اعتماد متقابل پیش شرط همکاری نیست
  • نقل قول رویترز از دیپلمات‌های اروپایی درباره مذاکرات نجات برجام