دیار گروس با قدمتی نزدیک به هفت هزار ساله، بیش از ۵۰۰ اثر تاریخی و باستانی را در دل خود جای داده اما این ظرفیت‌ها به‌دلیل بی‌توجهی مسئولان میراث فرهنگی کردستان، حتی برای ساکنان خود منطقه نیز ناشناخته است! ۲۶ آبان ۱۳۹۷ - ۰۸:۳۸ استانها کردستان نظرات

به گزارش خبرگزاری تسنیم از بیجار، آثار باستانی در هر کجای ایران و در هر نقطه از جهان که باشد، طرفداران و گردشگران خاص را به خود جذب می‌کند و هر ساله افراد زیادی برای بازدید از اماکن تاریخی به شهرها و مناطق دوردست سفر می‌کنند؛ گردشگری فارغ از اینکه به‌عنوان یک تفریح محسوب می‌شود، صنعتی پر درآمد است که در صورت ایجاد زیر ساخت‌های لازم همراه با تبلیغات و اطلاع‌رسانی گسترده، می‌تواند زمینه‌ساز اشتغال و جذب توریسم در یک نقطه خاص باشد.

دیار گروس با قدمتی نزدیک به هفت هزار سال بیش از 500 اثر تاریخی و باستانی را در دل خود جای داده و تاکنون بیش از 191 مورد آن به ثبت ملی رسیده است، اما منطقه گروس با وجود دارا بودن جاذبه‌های گردشگری بسیار و اماکن تاریخی گسترده و متنوع در سرتاسر آن، حتی برای ساکنان خود منطقه نیز ناشناخته بوده که این امر بیانگر بی‌توجهی مسئولان ذیربط به حوزه عظیم گردشگری است.

بی‌توجهی مسئولان میراث فرهنگی و گردشگری کردستان به آثار باستانی موجود، ضمن وارد کردن لطمات جبران‌ناپذیر به تاریخ و پیشینه یک منطقه، سبب نادیده انگاشتن ارزش تاریخ و پیشینه آن توسط نسل‌های جدید و تخریب و نابودی روز افزون میراث گذشتگان یک منطقه می‌شود.

فارغ از همه مسائل پیرامون بحث گردشگری در کردستان بویژه شهرستان بیجار در اطراف سد تالوار 18 تپه باستانی توسط کاوشگران شناسایی شده که قدمت منطقه گروس را به هزاره ششم و پنجم قبل از میلاد نیز می‌رساند.

شماری از آثار باستانی و اماکن تاریخی دیار گروس برای آشنایی هرچه بیشتر مخاطبان با این منطقه تاریخی معرفی شده است که در ادامه از نظر مخاطبان گرامی می‌گذرد.

آثار دوران سلجوقی در گروس؛ امامزاده عقیل(ع)

معماری در عصر سلجوقی پیشرفت بسیاری کرده و بناهای مذهبی و غیر مذهبی زیادی در این دوره احداث شده است و از آثار مذهبی این دوره، بنای مقبر بود که یک نمونه از آنها در بیجار گروس به نام مقبره امام زاده عقیل(ع) در حسن‌آباد یاسوکند به یادگار مانده است.

بنای امامزاده عقیل(ع) یکی از قدیمی‌ترین آثار معماری بیجار در دوره اسلامی است و احتمالاً به دوره سلجوقی تعلق دارد، بنای این امامزاده در یک محوطه قدیمی وسیع قرار گرفته و آثار سفالینه‌های آن از دوره سلجوقی و ایلخانی به جای مانده است، پلان این بنا مربع شکل و ابعاد فضای داخلی آن 6 × 6.5 متر است و در هر یک از اضلاع بنا، طاق‌نما و در گوشه‌ها فیلپاهایی به شکل دایره تعبیه شده است.

image

از مشخصات بارز معماری این بنا، آجرکاری پرکار با طرح‌ها و نوشته‌های مختلف است. در داخل ساختمان تزیینات گچ‌بری جالب و کتیبه‌هایی به خط کوفی است. کتیبه‌ها حاوی آیات قرآنی و احتمالاً متعلق به زمان ساخت بنا است. با وجود اینکه گنبد بنا تخریب شده است، اما نوع معماری و تزیینات به کار رفته در آن،‌ تاریخ احداث آن را به دوره سلجوقیان نسبت داده و تداوم استفاده از آن را در زمان ایلخانیان نشان می‌دهد.

image

ساختمان امامزاده قابل مقایسه با امامزاده باکندی و بقعه پیر در تاکستان است که شباهت بسیاری با آن دو دارد. این بنا را می‌توان در شمار مهم‌ترین بناهای دوره سلجوقی در ایران به حساب آورد.

همچنین برج سازی بر روی آرامگاه‌ها نیز در این دوران رواج داشته است مانند برج آجری "اشقون بابا" که در نتیجه بی‌توجهی مردم و مسئولان در سال 1385 شمسی ویران شد.

آثار دوران مغول در گروس؛ پل گل قشلاق بر روی رودخانه قزل اوزن

این پل به صورت ویرانه‌ای بر روی رودخانه قزل اوزن نزدیک روستای گل قشلاق در مرز شهرستان بیجار و استان زنجان واقع شده است که برای عبور کاروان‌ها بر روی رودخانه پر آب قزل اوزن ساخته شده و به نظر می‌رسد که پل متعلق به اواخر دوران ایلخانی مغول تا اوایل دوران صفویه است.

image

امروز تنها نیمی از آن در سمت غرب رودخانه قزل اوزن باقی مانده است. با توجه به نوع معماری و شواهد موجود به احتمال قریب به یقین از آثار دوره صفویه است که در مسیر کاروان گیلان به بغداد و عتبات عالیات قرار گرفته است. این پل که یکی از جاذبه‌های گردشگری بیجار محسوب می‌شود به شماره 8043 در فهرست آثار ملی ثبت شده است.

آثار دوران صفوی در گروس؛ پل تاریخی صلوات‌آباد

پل زیبا و تاریخی صلوات‌آباد در 15 کیلومتری بیجار بر روی رودخانه قزل‌اوزن و نزدیکی روستا و قلعه تاریخی صلوات‌آباد بنا شده که به منظور عبور کاروان‌های زائر منطقه آذربایجان به عتبات عالیات در عراق و عربستان ساخته شده است. پل تاریخی صلوات‌آباد یکی دیگر از نماد و نشانه‌های قدمت بیجار گروس است که در سال 1337 در ردیف 420 آثار ملی ثبت شده و هر ساله پذیرای گردشگران زیادی است.

image

قلعه تاریخی صلوات‌آباد

این قلعه به دور روستای صلوات‌آباد کشیده شده است که پایه‌های دیوار آن از سنگ و مابقی قسمت‌هایش از خشت، کاه و گل ساخته شده که دارای 9 برج و بارو است و هم‌اکنون نیز بیشتر قسمت‌های آن استوار و پا بر جا هستند.

علاوه بر آنچه متعلق به این دوران نامبرده شد آثار دیگری نیز در بیجار گروس وجود داشته که یا به کلی از بین رفته‌اند و یا تنها خرابه‌هایی از آن باقیمانده است.

آثار دوران زندیه در گروس؛ مسجد خسروآباد نگینی در دل گروس

از جمله آثار موجود در گروس که متعلق به دوران زندیه است مسجد تاریخی روستای خسروآباد در 45 کیلومتری شهر بیجار است، این مسجد با سقف‌هایی کوتاه وگنبدهایی کوچک و بدون مناره به دستور محمد امین خان گروس ساخته شده که شامل مصلای تابستانی در ضلع شمالی، ایوان جنوبی و حجره‌هایی بررای استراحت طلاب و خادمین است. این اثر باستانی زیبا با شماره ثبت 2607 به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

image

آثار دوران قاجار در گروس؛ مسجد جامع بیجار

اوایل تا اواسط دوران قاجار دوران اوج ترقی و رشد ولایت گروس بوده است که در این دوران بناهای بسیاری به صورت عام‌المنفعه، مذهبی، عمومی و خصوصی ساخته شده است که از جمله آنها مسجد جامع بیجار در سال 1320 ه ق به دستور حاج نجفعلی خان گروسی جد امیر نظام گروس بنا شده و گنجایش بیش از 600 نفر را داشته است. اما در دوران جنگ جهانی اول بر اثر گلوله‌باران توپ‌های دولت عثمانی به کلی ویران شد و اکنون از آن مسجد جامع قدیم فقط چند سر ستون باقی مانده است.

image

از آثار دیگر این دوران مسجد قزلعلی واقع در روستایی به همین نام است اما این بنا که یکی از بناهای تاریخی و بسیار زیبای گروس بوده به دلیل بی‌توجهی مردم روستا و مسئولان ویران شده است.

شاهراهی به نام بازار بیجار

بازار بیجار در مرکز شهر واقع شده و از بقایای بافت قدیمی شهر محسوب می‌شود. تاریخ احداث بنای بازار به دوران صفویه بر می‌گردد اما در دوران زندیه به علت حمله کریم خان زند به بیجار و کردستان بخش‌های زیادی از آن آسیب می‌بیند و در دوران قاجار پس از بازسازی در طی جنگ جهانی اول به کلی آسیب می‌بیند و توسط روس‌ها به آتش کشیده می‌شود بازار بیجار در سال 1378 توسط سازمان میراث فرهنگی با شماره 2591 در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسید.

image

تیمچه حاج شهباز زیبای خفته در دل بیجار

در ضلع شرقی راسته بازار بیجار تیمچه‌ای به نام تیمچه حاج شهباز، تاجر بزرگ بیجاری قرار گرفته است. اصل این تیمچه متعلق به دوران صفویه است و در دوران قاجار بازسازی شده است. این تیمچه در دوران قاجار متعلق به حاج شهباز، تاجر بزرگ گروس و امیر نظام گروسی و کافی‌الدوله امیرانی بوده است.

image

این تیمچه متشکل از 4 گنبد است که درون گنبدها با کاربری و آجر کاری زیبایی تزیین شده و در بدنه آن، روزنه‌هایی برای تامین روشنایی تیمچه تعبیه شده است و از شاهکارهای نور پردازی محسوب می‌شوند.

سرای امیر تومان نیز در ضلع غربی بازار بیجار قرار دارد که در بین مردم بیجار به تیمچه امیر تومان معروف است. این سرا دارای یک حیاط مرکزی است که حجره‌هایی در پیرامون شکل گرفته، پلان آن به شکل هشت و نیم هشت و در یک طبقه با مصالح خشت و آجر و سنگ ساخته شده و محل تجارت مهمی در گذشته بوده است.

این محل در هنگام حضور متفقین در ایران مکان استقرار نیروهای نظامی اشغالگر بوده و پس از آن نیز پادگان نظامی و ژاندارمری بوده است. با وجود وارد آمدن آسیب‌های فراوان به این بنا، کارهای حفاظتی، استحکام‌بخشی و مرمت آن در حال پیگیری است.

قلعه‌های بیجار گروس

در دوران قاجار به دلیل ناامنی بیش از حد، اغلب روستاهای بزرگ بیجار گروس صاحب قلعه‌ای بودند که جهت حفاظت و مقابله با دشمن توسط خوانین محلی ساخته می‌شد. قلعه خان قزی خانم در روستای قزلعلی، مظفر خان در روستای میدان، گلبلاغ، سید خضر، حیدر بیک، حمید خان و چند قلعه دیگر جهت جلوگیری از ناامنی و شرارت طوایف اطراف و اکناف گروس ساخته شده‌اند.

imageimage

امام‌زاده حمزه عرب

یکی از بهترین و جذاب‌ترین جاذبه‌های گردشگری استان کردستان در بیجار کوه حمزه عرب است، ارتفاع  این کوه از سطح دریا حدود دو هزار و 640 متر است که برروی این کوه بلند که از هر طرف چشم انسان را نوازش می‌دهد.

imageimage

حمزه عرب سید‌جلیل القدری است که از سلسله سادات امام موسی بن جعفر(ع ) در سال 973 هجری شمسی و طبق مستندات به دست آمده بنا بر وصیت خودش به خاک سپرده شده و در بین اهالی منطقه گروس مشتاقان فراوانی دارد. تماشای طلوع خورشید در جوار این امامزاده هر ساله گردشگران زیادی را بر فراز این کوه جذب می‌کند.

منطقه حفاظت شده بیجار

منطقه حفاظت شده این شهر به عنوان مهم‌ترین زیستگاه طبیعی استان کردستان و نگین سبز بام ایران با وسعتی بالغ بر 2300 هکتار در 18 کیلومتری شمال بیجار در اراضی صلوات‌آباد واقع شده است. از مهم‌ترین آثاری که در داخل منطقه حفاظت شده قرار گرفته، قلعه قم چقا، دره پادشاهان، پل و روستای تاریخی صلوات‌آباد، کتیبه باستانی دره آسیابان و قلعه چشمه سنگین است. از مهم‌ترین حیوانات موجود در این منطقه می‌توان به وجود قوچ، میش ارمنی، آهو، خرس قهوه‌ای، گراز، گربه وحشی و انواع پرندگان اشاره کرد.

image

دره هفت آسیاب

دره هفت آسیاب واقع در روستای قمچقای یکی از نقاط دیدنی شهرستان بیجار است. این دره  مملو از چشمه‌های پر آب و خروشانی است که در زمان‌های دور سنگ‌های آسیاب را به گردش در می‌آورد. در این دره بقایای هفت آسیاب سنگی به جا مانده است، به همین دلیل این دره را دره هفت آسیاب می‌نامند. مجاورت این مکان با دره پادشاهان ارزش تاریخی آن را دو چندان نموده است چرا که در تمام فصول سال می‌توان مناظر زیبای طبیعت را مشاهده کرد.

انتهای پیام/م

R7848/P1486/S6,66/CT7

ماجرای درگیری دانشجویان در دانشگاه امیرکبیر/ یک مسئول بسیج دانشجویی: آتش به اختیار عمل کردیم/ شعار زندانی سیاسی آزاد باید گردد ساختارشکنانه است

دفاع وزیر صنعت از افزایش قیمت‌ خودرو: ایران‌ خودرو کار غیرقانونی نکرده| سخنگوی‌ تعزیرات: گرانی‌ خودرو غیرقانونی است| آینده بازار خودرو چه خواهد شد؟

علت مرگ پیام صابری همسر زیبا بروفه+عکس

منبع: تسنیم

منبع این خبر، وبسایت tn.ai است و سایت «خبربان» مسئولیتی در قبال محتوای آن ندارد. چنانچه این خبر را شایسته تذکر می‌دانید، خواهشمند است کد ۲۱۵۵۲۲۷۸ را به همراه موضوع به آدرس info@porsyar.com ارسال فرمایید.
با عنایت به اینکه سایت «خبربان» مصداق بستر مبادلات الکترونیکی متنی، صوتی و تصویر است، مسئولیت نقض حقوق تصریح شده مولفان در قانون فوق از قبیل تکثیر، اجرا و توزیع و یا هر گونه محتوی خلاف قوانین کشور ایران بر عهده منبع مطلب و کاربران است.

دیگر خبرها

  • بانوان هنرمندتجسمی درگالری اردیبهشت آثار خودرا به نمایش می گذارند
  • کاهش جمعیت کیفری زندان‌های کردستان در اولویت باشد
  • ثبت 30 اثر تاریخی در فهرست آثار ملی
  • کردستان| تانکر حامل ۳۳ هزار لیتر سوخت قاچاق در بیجار متوقف شد
  • یک کُد جدید برای تخریب خانه‌های تاریخی!
  • اجرای 140 طرح مرمتی میراث فرهنگی در آذربایجان شرقی
  • زمین های کشاورزان حکم کارخانه را دارد/ میزان قیمت خرید تضمینی گندم از سوی دولت ناعادلانه است
  • گلایه از مرمت غیراصولی میراث فرهنگی/تخریب عمارت قاجاری خانه فاطمی
  • 6 قرآن تاریخی کردستان صاحب مجموعه محافظتی شدند
  • آغاز ۱۴۰ پروژه مرمتی میراث فرهنگی و زیرساختی گردشگری
  • خانه‌های تاریخی تهران با امضای چه کسانی تخریب می‌شود؟ / سازمان میراث‌فرهنگی اهرم بازدارنده در مقابل تخریب را ندارد
  • رونق فروش صنایع دستی در سایه نوآوری تولید
  • رونق فروش در سایه نوآوری تولید صنایع دستی
  • ثبت تعداد دیگری از آثار تاریخی، طبیعی و فرهنگی استان در آینده نزدیک
  • تصویب ۸۰ میلیارد ریال اعتبار برای احیا و مرمت آثار تاریخی در آذربایجان غربی
  • بازدید بیش از یک میلیون نفر از سایت تکثیر و پرورش حیات وحش بیجار
  • پرونده ۳۳ اثر میراث فرهنگی کهگیلویه و بویراحمد برای ثبت در فهرست آثار ملی ارسال شد
  • بناهای تاریخی دولتی در گیلان مرمت می‌شوند
  • تعطیلی اماکن تاریخی و موزه‌های فرانسه زیر سایه تهدید جلیقه زردها
  • سه بنای تاریخی استان تهران ثبت ملی شد