سخنرانی وزیر امور خارجه امریکا در قاهره، عقبگردی از سیاست‌های واقع‌بینانه‌تر دولت پیشین امریکا در مواجهه با مسأله ایران بود.

به گزارش ایسنا، دیاکو حسینی مدیر برنامه مطالعات جهانی مرکز بررسی‌های استراتژیک در ادامه یادداشت خود در روزنامه «ایران» نوشت: محور تلاش‌های پمپئو، تشویق کشورهای عربی به کنار گذاشتن اختلافات و اتحاد در برابر ایران و شاید تسریع در برپایی ناتوی عربی است. امریکا تلویحاً از کشورهای عربی می‌خواهد بهای تهدیدی را بپردازند که ایران در وهله اول برای اسرائیل ایجاد کرده است. بعید است که کشورهای عرب بخواهند خود را قربانی اسرائیل کنند. آنها دلایل بیشتری نیز در دست دارند که چرا نباید به اتحاد مطلوب پمپئو علیه ایران ملحق شوند. به رغم همه تبلیغات ضد ایرانی که سعی در بازنمایی ایران به صورت هیولایی داشته که قصد بلعیدن همسایگانش را دارد، کشورهای عربی همچنان به یک اندازه ایران را تهدیدی علیه خود نمی‌دانند. اتحادی که این واقعیت را نادیده بگیرد، در معرض این خطر است که نه قدرت و وحدت بلکه ضعف و تشتت میان آنها را نمایندگی کند. کشورهای عربی از این موضوع نیز واهمه دارند که با تشکیل چنین اتحادی، بیش از امروز در سایه عربستان سعودی قرار بگیرند و سرنوشت‌شان را به دلایل غیرضروری به تصمیمات ریاض پیوند بزنند. آخرین باری که آنها مرکزیت عربستان را در این تصمیم‌گیری‌ها پذیرفتند، از دست رفتن اعتبار آنها در ائتلاف علیه دولت سوریه و جنگ یمن را به همراه داشت.

همچنین آنها نگرانند که با وارد شدن به این اتحاد، دشمنی ایران را علیه خود تحریک کرده و محیط امنیتی بدتری را خلق کنند. کشورهای عربی کوچک‌تر باید نگران برخورد نظامی ایران و عربستان و کشیده شدن ناخواسته به میدان جنگ این دو قدرت بزرگ هم باشند. در چنین جنگ احتمالی، کشورهای کوچک‌تر نخستین قربانیان آن خواهند بود. در طرف دیگر این کشورهای ضعیف‌تر نمی‌توانند مطمئن باشند که در صورت وقوع جنگ با ایران از سوی سایر کشورهای عضو اتحاد، به حال خود رها نخواهند شد. قدرت‌های بزرگ‌تر عربی نمی‌توانند از این نگرانی هم چشمپوشی کنند که با وارد شدن در اتحاد نظامی علیه ایران، موجب سوء محاسبه برای کشورهای کوچک‌تر شده و با ایجاد اعتماد کاذب به حمایت متحدان قوی‌تر، ریسک برخورد نظامی آنها با ایران را افزایش دهند. آخرین دلیل، نگرانی کشورهای کوچک‌تر عربی از اطمینان امریکا به ترتیبات امنیتی منطقه پس از تشکیل ناتوی عربی و تصمیم به خروج تدریجی از خلیج فارس است. این کشورها به امریکا برای کمک به موازنه ایران و عربستان و همین طور جلوگیری از تسلط عربستان نیاز دارند؛ بنابراین آنها آخرین کشورهایی خواهند بود که از خروج یا حتی کاهش تمرکز نظامی امریکا بر منطقه موسوم به خاورمیانه استقبال می‌کنند. اگر ناتوی عربی، آن گونه که ایالات متحده آرزو دارد، سد نفوذ ناپذیری در برابر ایران و ایمن کردن اسرائیل باشد، چرا باید رهبران واشنگتن در میان مدت برای کاستن تمرکز نظامی از منطقه‌ای که در حال خارج شدن از لیست اولویت‌های امریکاست، تعلل کنند؟

اما این استدلال نباید خیال ایران را برای همیشه راحت کند. یک اتفاق می‌تواند این وضعیت را به نفع تشکیل فوری ناتوی عربی تغییر دهد: افزایش محسوس تهدید ایران برای کشورهای عربی تا جایی که مزایای وارد شدن به یک اتحاد، بیش از معایب آن باشد. به عبارت دیگر، راز جلوگیری از تشکیل ناتوی عربی و هرگونه اتحادی علیه ایران، همکاری مداوم ایران با کشورهای کوچک‌تر عربی است؛ به طوری که آنها همان مقدار تهدیدی را احساس نکنند که قدرت‌های بزرگ‌تر مانند عربستان سعودی از جانب ایران تصور می‌کنند. ایران نباید گمان کند که بر زبان جاری کردن کلمات محبت‌آمیز، اعتماد کشورهای عربی را جلب خواهد کرد. ما به سیاست‌هایی نیاز داریم که در عمل اثبات کنند، ایران به دنبال تسلط بر کشورهای آسیب پذیر کوچک‌تر یا مداخله در امور داخلی آنها نیست. عقد «پیمان منع تجاوز متقابل» که می‌تواند جزییاتی درباره ممنوعیت استفاده قدرت‌های خارجی از خاک کشورها برای تعدی تا تضمین عدم مداخله در امور داخلی یکدیگر را دربر بگیرد، یکی از این روش‌هاست؛ هرچند به معنای راه حل نهایی و ایده‌آل نیست.  چون دولت‌ها می‌توانند پیمان‌ها را نقض کنند و به راه و روش سابق بازگردند. با وجود این، پیمان منع تجاوز متقابل، یک گام در میان همه گام‌هایی است که ایران باید برای منصرف کردن کشورهای عربی در تشکیل اتحادهای نظامی بردارد. از دیدگاه رهبران این کشورها، در دنیایی که بی اعتمادی حکمفرمایی می‌کند، تضمینی وجود ندارد که روزی ایران با خروج غافلگیر کننده از این پیمان، مزیت تهاجمی بهتری علیه آنها به دست آورد. بنابراین ارائه این پیشنهاد از سوی ایران، بدان معنا نیست که کشورهای عربی با ذوق زدگی آن را خواهند پذیرفت.

اما در هر صورت، ارائه چنین پیشنهادی از سوی ایران مفید است. اگر آنها این پیشنهاد را بپذیرند، می‌تواند سنگ بنای درستی برای ساختن اعتماد بیشتر میان ایران و همسایگان کوچک‌تر باشد و اگر از پذیرش آن خودداری کنند، حداقل نشان دهنده نیات صادقانه ایران برای اجتناب از تشدید اختلافات و سوء ظن‌های متقابل است. لازم نیست ایران این ابتکار عمل را با کشورهایی آزمایش کند که روابط بدتری با ایران دارند. عراق، عمان، قطر و کویت بیشتر محتمل است که نخستین نامزدهای عقد پیمان منع تجاوز متقابل با ایران باشند. با پیشگامی این کشورها، بتدریج سایرین با مشاهده مزایایی که نصیب آنها شده، وسوسه خواهند شد که در این تجربه مشارکت کنند.

حتی اگر این سیاست موفق شود، ما را از تنش‌زدایی با قدرت‌های بزرگ‌تر در جهان عرب شامل مصر و عربستان سعودی بی نیاز نمی‌کند. محیط استراتژیک پایدار برای ایران تنها زمانی محقق خواهد شد که قادر باشیم مناسبات عادی با این کشورها را بازسازی کنیم. نظم منطقه‌ای در دوران زوال نفوذ و قدرت امریکا، مستلزم رضایت همه کشورها از توزیع و موازنه قدرت است. در غیراین صورت، همیشه انگیزه‌هایی برای برهم زدن ثبات و مختل کردن امنیت تا بازگشت دوباره توازن، وجود خواهد داشت. ایران هرگز تا بدین اندازه تحت فشار و بدخواهی امریکا قرار نداشته اما همینطور هرگز تا بدین اندازه، فرصتی برای مأیوس کردن امریکا نیز نداشته است. ناامید شدن ایالات متحده به قدم‌هایی بستگی دارد که می‌باید از امروز برداریم.

انتهای پیام

منبع: ایسنا

مطالب پیشنهادی:
خبر بعدی:

واکنش سرد امریکا به پیشنهاد روحانی

مایک پمپئو، وزیر امور خارجه ایالات متحده امریکا نسبت به پیشنهاد حسن روحانی، رئیس جمهوری ایران که گفت در صورت که امریکا تحریم ها را لغو کند ایران حاضر است با امریکا در هر جا و هر زمان مذاکره کند، با سردی برخورد و نسبت به آن ابراز تردید کرد. 

به گزارش صدای ایران از دیپلماسی ایرانی، پمپئو گفت روحانی همین طرح را به دولت سابق امریکا پیشنهاد داد که به آن چه وی «فاجعه» توافق هسته ای توصیف کرد، منجر شد. وی همچنین گفت: «تصمیم نهایی در این زمینه را رئیس جمهوری ترامپ می گیرد اما این شیوه ها به درد دولت قبل می خورد که دیدیم به چه فاجعه ای ختم شد.»

به گزارش روزنامه العرب، چاپ لندن، این اظهارات روحانی از نگاه امریکایی ها بیشتر تلاشی برای خرید زمان است برای همین چندان از آن استقبال نکرده اند. 

پیش از این دولت دونالد ترامپ گفته بود که آماده مذاکره با ایران است به شرطی که فضای مذاکره شامل مسائل دیگر از جمله مسائل هسته ای و امنیتی شود و ایران شرایط جدید امریکا را بپذیرد. ایران نیز شرط کرده تنها در صورتی حاضر است به پشت میز مذاکره با امریکا برگردد که بتواند نفت خود را به همان اندازه که قبل از خروج امریکا از برجام صادر می کرد، صادر کند. 

روحانی یکشنبه شب گفت: «ما همیشه به گفت وگو اعتقا داشته ایم... اگر تحریم ها و فشارهای اقتصادی تحمیلی بر ایران را لغو کردند و به توافق هسته ای بازگشتند، در آن صورت ما آماده ایم که با امریکا همین امروز، همین الآن در هر جایی مذاکره کنیم.»

تنش میان ایالات متحده با ایران در ماه گذشته به اوج خود رسید به گونه ای که ایالات متحده تصمیم گرفته بود در پی سقوط پهپاد امریکایی به ایران حمله نظامی انجام دهد اما در لحظات اخیر دونالد ترامپ از این تصمیم منصرف شد. 

در همین رابطه فرانسه و بریتانیا و آلمان گفته اند که از شدت تنش در خلیج فارس نگرانند و نسبت به مخاطرات فروپاشی توافق هسته ای با ایران هشدار داده اند و خواستار از سرگیری گفت وگوهای همه طرف ها شده اند. تروئیکای اروپایی در بیانیه مشترکی که از سوی دفتر رئیس جمهوری فرانسه منتشر شد، اعلام کردند که «الآن وقت مسئولیت پذیری و یافتن راه حلی برای توقف تشدید تنش ها و از سرگیری گفت وگوهاست.»

چهارشنبه هفته گذشته ترامپ در حالی رهبران ایران را به مذاکره دعوت کرد که گفت تحریم های امریکا علیه ایران «به زودی به شکل گسترده ای افزایش خواهد یافت.»

در همین رابطه تهران از ماه مه در روندی گام به گام تصمیم گرفته است تا از تعهدات هسته ای خود بکاهد در حالی که طرف های اروپایی از ایران خواسته اند که به تعهدات خود در برجام پایبند باقی بماند. با این حال ایران اعلام کرد که دیگر به سقف غنی سازی 3.67 درصد پایبند نخواهد بود و حفظ ذخایر آب سنگین خود را نیز به فراتر از آنچه در برجام پذیرفته بود خواهد رساند. 

رهبران ایران تاکید کرده اند در صورتی که اروپایی ها به تعهدات خود در برجام برای بهره برداری ایران از مزایای اقتصادی برجام اقدامی نکنند به کاهش روند پایبندی خود به برجام ادامه خواهد داد. 

در هفته های اخیر نشانه هایی از احتمال افزایش فعالیت های دیپلماتیک ایالات متحده در رابطه با ایران مشاهده شده است. عقب نشینی واشنگتن در تحریم ظریف و دادن ویزای ورود به او از جمله نشانه های عقب نشینی امریکا به سود دیپلماسی در رابطه با ایران است. اگرچه ایالات متحده برای ظریف ویزای ورود به امریکا را صادر کرده اما دایره تحرکات او را از مقر سازمان ملل تا مقر اقامت سفیر ایران در سازمان ملل که شش ساختمان فاصله دارد، محدود کرده است. 

همچنین در همین رابطه پمپئو اعلام کرده که حاضر است پیشنهاد مصاحبه در شبکه تلویزیون ایران را بپذیرد.

ایران می‌تواند در منازعه با آمریکا روی "چین" و "روسیه" حساب باز کند؟

۵۰۰ روز در بند و ۶۵۰ صفحه کیفرخواست| مطهری: نهاد تخصصی می‌گوید بازداشتی‌های محیط زیست، جاسوس نیستند| حاکمیت دوگانه باید روزی حل شود| نباید این‌طور باشد که وزارت اطلاعات به مجلس پاسخ‌گو باشد اما سازمان اطلاعات سپاه پاسخ‌گو نباشد

خبری مهم که شاید در صورت انتشار آن میترا استاد زنده می‌ماند!

کلیدواژه: مایک پمپئو

منبع این خبر، وبسایت www.isna.ir است و سایت «خبربان» مسئولیتی در قبال محتوای آن ندارد. چنانچه این خبر را شایسته تذکر می‌دانید، خواهشمند است کد ۲۲۳۴۹۱۰۳ را به همراه موضوع به آدرس info@porsyar.com ارسال فرمایید.
با عنایت به اینکه سایت «خبربان» مصداق بستر مبادلات الکترونیکی متنی، صوتی و تصویر است، مسئولیت نقض حقوق تصریح شده مولفان در قانون فوق از قبیل تکثیر، اجرا و توزیع و یا هر گونه محتوی خلاف قوانین کشور ایران بر عهده منبع مطلب و کاربران است.

دیگر خبرها

  • الحوثی خطاب به ترامپ: کشورهای عربی را بدوش اما نه به بهانه یمن!
  • الحوثی:ترامپ کشورهای‌عرب را بدوش نه به بهانه‌یمن!
  • بیانیه 6 کشور عربی و غربی به تعریف قرقاش!
  • پمپئو به کشورهای آمریکای لاتین سفر می‌کند
  • قرقاش: بیانیه ۶ کشور غربی و عربی درباره لیبی حامل پیام صلح است!
  • نتایج آزمون Ept و فراگیر ارزیابی مهارت‌های عربی دانشگاه آزاد اعلام شد
  • سلیمان فرنجیه: ایران شروط خود را در برابر امریکا به کرسی می نشاند
  • اعلام نتایج آزمون Ept و مهارت های عربی دانشگاه آزاد
  • اعلام نتایج آزمون Ept  و فراگیر  ارزیابی مهارت‌‌‌های عربی دانشگاه آزاد اسلامی
  • هراس امریکا از مانور رسانه‌ای ــ دیپلماتیک ظریف در نیویورک
  • تشدید اختلافات عربی و وضعیت دشوار عربستان
  • صفر تا صد «گالیله»؛ سیستم مکان‌یابی مشهور اروپا/ سامانه‌ای که با میلیارد‌ها یورو هزینه رکوردی مأیوس‌کننده به جا گذاشت + تصاویر
  • رکورد مأیوس‌کننده سامانه مکان‌یابی اروپا با میلیاردها یورو هزینه/ «گالیله» از مدیریت اشتراکی تا طلاق انگلیسی! +عکس
  • گزارش "بی‌بی‌سی" از تهران؛ مردم درباره رویارویی ایران و امریکا و تحریم‌ها چگونه فکر می‌کنند؟
  • رفتار آمریکایی‌ها باعث شد جریان‌های سیاسی ایران بیش از هر زمان دیگر متحد شوند/ عادی‌سازی روابط کشورهای اسلامی و عربی با اسرائیل خطرناک است
  • لاریجانی: عادی‌سازی روابط کشورهای اسلامی و عربی با اسرائیل خطرناک است
  • عادی‌سازی روابط کشورهای اسلامی و عربی با اسرائیل خطرناک است
  • ۳۷۵ کشته ماحصل حملات ائتلاف عربی به یمن در سال ۲۰۱۸
  • القدس العربی: رژیم‌های مستبد عربی منبع اصلی تروریسم در جهان به شمار می‌روند