محمد خواجوی، پیشکسوت قرآنی کشورمان از جمله فعالانی است که سال‌های بسیاری از عمر خود را صرف آموزش قرآن کریم کرده است؛ او طی این سال‌ها در کنار آموزش قرآن، نقدهایی به فعالیت‌های قرآنی نیز داشته است، نقدهایی که تلاش کرده است با صراحت آنها را بیان کند تا شاید از کنار آنها تلنگری هرچند کوچک به مدیران و فعالان این عرصه زده شود.

این فعال قرآنی طی روزهای گذشته با حضور در استودیو مبین ایکنا، به نقد عملکرد مدیران قرآنی کشورمان از ابتدای انقلاب تاکنون پرداخت است. او با این اعتقاد که فعالیت‌های قرآنی معنای گسترده‌ای دارد و نباید آن را به برگزاری مسابقات قرآن و فضاسازی‌ها و ظاهرسازی‌ها در جامعه خلاصه کنیم، گفت: نه تنها فعالیت‌های قرآنی را محدود به فعالیت‌های تبلیغی و ترویجی نمی‌دانم، بلکه اعتقاد دارم ترویج مفاهیمی همچون عدالت اجتماعی، امانتداری، صداقت و بسیاری ارزش‌های دیگر که در قرآن ذکر شده است، ترویج قرآن کریم در جامعه است.

این پیشکسوت قرآنی داشتن این نگاه که فعالیت‌های قرآنی تنها برگزاری مسابقات و فعالیت‌هایی از این دست است، خطرناک دانسته و بر این باور است که پرداختن بیش از حد به چنین فعالیت‌هایی باعث شده تا مردم به این نتیجه برسند که معنا و مفهوم قرآن و پیاده کردن آن در جامعه همان برگزاری مسابقات و ... است.

خواجوی تشکیل نهادها و دستگاه‌های قرآنی فراوان در جامعه را نشانه‌ای از جدی گرفته شدن فعالیت‌های قرآنی از سوی مسئولان بالادستی نمی‌داند و اعتقاد دارد در شکل‌گیری برخی از این دستگاه‌ها، نهادها و مراکز دست‌های پشت پرده، اعمال فشارها و اهداف ناحق دخالت داشته است. مشروح این گفت‌وگو در ادامه آمده است.

- جناب استاد سوالات ما با محوریت نقد عملکرد مدیریت امور قرآنی کشور طی چهل سال پس از پیروزی انقلاب اسلامی است، ابتدا تعریفی از مدیر داشته باشید و سپس بگویید که مدیریت امور قرآنی چگونه مدیریتی باید باشد؟

مدیریت در واقع رهبری مجموعه‌ای است که مطابق با شرح وظایف آن سازمان کار می‌کند و آن مجموعه را حرکت می‌دهد. البته یک مدیر، وظایف مختلفی دارد که داشتن برنامه‌ریزی، ساماندهی امور و نظارت و پایش و انگیزه‌بخشی به کارکنان می‌تواند ازجمله آنها باشد.

- مواردی که شما بیان کردید، بیشتر ناظر بر شاخص‌ها و ویژگی‌های یک مدیر است، از دیدگاه شما تعریف یک مدیر امور قرآنی چیست؟

ابتدا تشکری از همه مدیران و از جمله مدیران امور قرآنی داشته باشم به هر حال این عزیزان برای رشد و بالندگی برنامه‌ها تلاش می‌کنند. اساساً مدیریت به ویژه در دستگاه‌های قرآنی کار بسیار مشکلی است. اشکال کار هم عمدتاً به ناکارآمدی یا ضعف دیوانسالاری و سیستم اداری باز می‌گردد. قرآن می‌فرماید: «أَنَّ الْأَرْضَ يَرِثُهَا عِبَادِيَ الصَّالِحُونَ» ملت انقلاب کردند و وارث بازمانده‌های قبل از انقلاب شدند. چیزهایی که به ارث رسید نیاز به اصلاح داشت که برخی اصلاح شدند و برخی همچون دیوانسالاری و سیستم اداری به خوبی مورد اصلاح قرار نگرفت. لذا در سیستم اداری مدیریت کردن خودبه‌خود مشکل و سخت است.

مدیر امور قرآنی مانند همه مدیران باید یک مدیریت فنی مبتنی بر دانش و تجربه داشته باشد و از روش‌های خوبی در کار استفاده کند؛ علاوه بر این، وظیفه مدیر قرآنی، مردمی بودن است یعنی اینکه بتواند با مردم ارتباط برقرار کند. مهارت ادراکی وظیفه دیگر مدیر است، همه اینها منحصر به مدیر امور قرآنی نیست و هر مدیری باید چنین ویژگی‌هایی داشته باشد. اما مدیر امور قرآنی به دلیل اینکه منتسب به قرآن کریم است و قرآن نیز یک کتاب ارزشی است، لذا این مدیر باید خود را آماده کند تا از نظر رفتار و کردار تا جایی که می‌تواند جامع برخورد کند و برای دیگران نیز الگو باشد.

مطمئناً عملکرد و رفتار و منش یک مدیر امور قرآنی با یک مدیر فعال در عرصه دیگر تفاوت داشته باشد؛ چرا که از مدیر عرصه قرآنی انتظارات زیادی وجود دارد. با توجه به اینکه همه از سازمانی که منتسب به امور قرآنی است، انتظار ویژه دارند، لذا مدیر امور قرآنی باید الگو بودن را به نیروهای تحت امر خود نیز سرایت دهد.

کد ویدیو دانلود فیلم اصلی

- شما به برخی ویژگی‌های مدیر امور قرآنی اشاره کردید، به اعتقاد شما در بین مدیران این عرصه، اشخاصی هستند که تمامی این ویژگی‌ها را داشته باشند؟

اعتقاد من این است که چنین اشخاصی باید تربیت شوند، یعنی باید برنامه‌ریزی‌هایی صورت گیرد تا چنین شخصیت‌هایی تربیت شوند. ضمن اینکه باید ببینیم خود این مدیران چه میزان انگیزه برای کار قرآنی دارند؟ آیا اینها شایستگی دارند و آیا از نظر جامعه قرآنی کشور افراد برجسته‌ای به لحاظ نظر و عمل هستند یا خیر؟ انتصاب بر اساس سفارش یا شایستگی نیز از دیگر وجوه این امر است.  

گاهی مواقع شاهد هستیم افرادی برای مدیریت امور قرآنی انتخاب می‌شوند که از مقبولیت کمی نزد فعالان قرآنی برخوردار هستند، با این وجود عده‌ای هستند که در رده‌های بالا انگیزه‌ها یا اهداف شخصی دارند، یا اینکه به دنبال بهره‌های مادی هستند و لذا می‌بینید که این افراد ورود پیدا می‌کنند و برخلاف آنچه در عرصه مدیریت اتفاق می‌افتد، اعمال نفوذ می‌کنند و کسانی را مدیر قرار می‌دهند که اساساً آن توانایی را نداشته و مقبولیت نیز نداشته باشند. در کشور ما نیز چنین مواردی دیده شده است.

- آسیب‌هایی که چنین افرادی به فعالیت‌های قرآنی وارد کنند، چه آسیب‌هایی است و آیا مصادیقی را مشاهده کرده‌اید؟

قطعاً همینطور است، اولاً وقتی یک مدیر انتخاب می‌شود باید مورد اعتماد زیرمجموعه باشد، دوم باید مورد اعتماد جامعه‌ تخصصی و مخاطبان آن سازمان باشد. زمانی که این دو لازمه رعایت نشود، حتی اگر مهارت فنی و ادراکی و ... هم داشته باشد، باز هم چنین فردی موفق نخواهد بود و سازمان رفته رفته با مشکل مواجه خواهد شد. مضاف بر اینکه اینها چون انتخابی هستند، نه تنها مقبولیت و ... را ندارند، بلکه مهارت‌های لازم برای مدیریت را نیز ندارند و مشخص است که فعالیت چنین فردی آسیب‌زا خواهد بود. امام صادق(ع) می‌فرمای: کسی که کار خود را نمی‌شناسد هر چقدر هم سرعت بگیرد این سرعت زاویه را بیشتر کرده و از هدف دورتر خواهد شد.

- در بین مدیران قرآنی بعد از انقلاب تاکنون، شاهد مدیرانی بوده‌ایم که از نقش و جایگاه خود بی‌اطلاع بوده باشند؟

من رصد نکرده‌ام، اما تا جایی که ذهنم یاری دهد، افرادی را داشته‌ایم که دارای ضعف‌هایی بوده‌اند که بیش از حد متعارف بوده است.

کد ویدیو دانلود فیلم اصلی

- تأثیر آن ناآگاهی چه چیزهایی بوده است؟

اولاً شخصیت آن فرد مدیر زیر سوال رفته و اولین آسیب به خود آن فرد رسیده است. دومین آسیب به مجموعه تحت مدیریت می‌رسد و در ادامه طرح‌ها و برنامه‌ها معطل باقی مانده و به خوبی اجرا نمی‌شود. قطعاً تمکین و فرمان‌بردای از چنین مدیری نیز به سختی صورت خواهد گرفت و بنابر این آسیب‌ها یکی پس از دیگری خود را نشان خواهد داد.

- با توجه به تمام مواردی که اشاره کردید، اگر بخواهید نگاهی به عملکرد مدیران قرآنی داشته باشد، آن را موفق می‌دانید یا خیر؟

اگر بدون در نظر گرفتن عوامل بیرونی در نظر بگیرم، باید بگویم که موفقیت مدیران امور قرآنی در حد متوسط بوده است. برای موفقیت یک مدیر، شرایط و بسترهای لازم برای اعمال مدیریت هم وجود داشته باشد. اگر توجه به فعالیت‌های قرآنی از طرف مسئولان امر جدی نباشد، اگر اهتمامی در هماهنگی بین دستگاه‌های قرآنی وجود نداشته باشد، قطعاً آن مدیر هر چقدر هم قوی باشد، با چنین موانعی روبرو خواهد بود.

- متوسط به چه معنی است، ممکن است مقداری شفاف‌تر بگویید که عملکرد مدیران امور قرآنی قابل قبول بوده است یا خیر؟ و اینکه مدیران امور قرآنی تاکنون کارنامه قابل دفاعی داشته‌اند؟

زمانی که مدیر بودم مصوبه‌ای با عنوان نهضت قرآن‌آموزی را می‌خواستیم اجرا کنیم، این یک مصوبه بود که باید در کل کشور اتفاق می‌افتاد. برای این نهضت 500 میلیون تومان که آن زمان حقوق یک مربی ورزشی هم نبود، در نظر گرفته شد. یک مدیر با وجود چنین موانعی و با چنین بودجه‌هایی چگونه می‌تواند موفق باشد. بنابر این یک مدیر اگر موفق نبوده است با چنین موانعی نیز مواجه بوده است. اینها موانعی است که در سیستم اداری کشور وجود دارد و نمی‌توان از مدیر انتظار داشته باشیم که با وجود این موانع موفق هم باشد، اما می‌توانیم انتظار داشته باشیم که شخص خوب و دلسوزی برای امور باشد.

شاید این اِشکال به مدیران بالاتر بازگردد که در جامعه‌ای که مدعی قرآنی بودن است و قانون اساسی خود را قرآن می‌داند، چطور مسئولان راضی می‌شوند برای برنامه‌های قرآنی بودجه‌های ناچیزی در نظر بگیرند.

- شما در صحبت‌های خود به موانع بیرونی که مانع موفقیت فعالیت‌های قرآنی شده، اشاره کردید و یکی از این موانع را نگرش مدیران رده بالا به قرآن بیان کردید، موانع دیگری هم وجود دارد؟

بخش زیادی همین است، به نظر شما برای قرآن چه میزان ارزش قائل هستند؟

سوال ما هم همین است که به نظر شما چه میزان ارزش قائل هستند؟

در مورد همین نهضت قرآن‌آموزی که بارها مورد بررسی قرار گرفته و به تصویب رسیده بود، یکی از وزراء در جلسه‌ای در مورد خروجی این نهضت به گونه‌ای صحبت می‌کرد که گویی لزومی برای چنین طرح‌هایی وجود ندارد. این نگرش‌ها و این قبیل نگاه‌ها قطعاً در تصمیم‌گیری‌ها و بودجه‌بندی‌ها و در اختیار قرار دادن امکانات تأثیرگذار است.

- شما بخش زیادی از به موفقیت نرسیدن فعالیت‌های قرآنی را مربوط به عملکرد مدیرانی که کمتر در عرصه فعالیت‌های قرآنی اثر مستقیم دارند، می‌دانید، منظور من همان مدیران بالادستی است؟

قطعاً دستگاه‌های بالادستی و آنها که تصمیم‌گیرنده هستند، کمتر در عرصه فعالیت‌های قرآنی حضور دارند و به اصطلاح قرآنی هستند.

- شاید بخشی از این بی‌توجهی مدیران بالادستی به بحث فعالیت‌های قرآنی، باز به مدیران امور قرآنی و عملکرد آنها بازگردد، شما تعاملی بین مدیران امور قرآنی با مدیران بالادستی می‌بینید؟

تعامل به چه معنی؟

- تعاملی که باعث شود تا توجه مدیران بالادستی به فعالیت‌های قرآنی جلب شود و فعالیت‌ها از این وضعیت خارج شود، آیا چنین تعاملی وجود دارد؟

چنین تعاملاتی یا وجود ندارد و یا اگر هم وجود داشته باشد به صورت یک برنامه از پیش طراحی شده و دائمی نیست. شاید البته با واسطه‌هایی تعاملاتی وجود داشته باشد، اما اینکه مدیران بالادستی بر اساس این تعاملات برای توسعه فرهنگ قرآنی و ترویج آن در جامعه تلاش کنند و برنامه‌ریزی‌هایی انجام دهند، وجود ندارد. تعاملات بیشتر در حد تعارفات است.

کد ویدیو دانلود فیلم اصلی

- چنین تعاملاتی که بیشتر تعارف است، خروجی‌هایی هم به دنبال داشته است یا خروجی‌های آن هم همچون تعارفی بودن تعاملات بوده است؟

یک جاهایی توانسته است کمک کند. به عنوان مثال شورای توسعه فرهنگ قرآنی برای هماهنگ‌سازی و جلوگیری از موازی‌کاری راه‌اندازی شد. اما این شورا به حدی با شاخ و برگ‌های اضافی طراحی شد و به حدی آرمانی دیده شد که روند حرکتی آن را بسیار کند کردند. در صورتی که این شورا باید چابک می‌بود تا حرکت خود را با سرعت تمام داشته باشد.

در صورتی که طراحان چنین شورایی هدف از شاخ و برگ دادن به این شورا و عضویت تعداد زیادی از مدیران رده بالا را تصمیم‌گیرنده بودن آن مدیران در بحث‌های بودجه‌ای می‌دانستند. اینجا بود که اهداف از توسعه قرآن به جمع کردن بودجه و ... تغییر کرد. این باعث شد تا کار در مسیر خود حرکت نکند. جالب است در چنین شوراهایی وقتی بحث بودجه به میان می‌آید، صحبت از حضور افرادی می‌شود که اصلاً به امور قرآنی هیچ ربطی ندارند، در کنار این، شاید حضور این افراد برای یکسال بتواند بودجه‌ای را تدارک ببیند، اما برای سال‌های بعد باید چه کار کرد؟ همه اینها مشکلاتی است که کم کم جمع می‌شوند و مشکلات بزرگ‌تر، بی‌ثباتی برنامه‌ها و مسائلی از این دست را ایجاد می‌کند.

- به اعتقاد شما این بی‌توجهی‌ها ناشی از چیست، آیا تنها ناشی از جدی گرفته نشدن فعالیت‌ها و فعالان قرآنی است یا دلایل دیگری را می‌توان در کنار این دلیل ردیف کرد؟

یکی از دلایل، جدی گرفته نشدن است، فعالیت‌های قرآنی جدی گرفته نمی‌شود اگر هم جدی گرفته می‌شود تنها در بحث فضاسازی است.

- شاید برای برخی این سوال پیش بیاید که اگر فعالیت‌های قرآنی در کشور جدی گرفته نمی‌شود پس این همه سازمان و تشکیلات که برای تولیت امور قرآنی تشکیل شده است، برای چیست؟

همیشه راه‌اندازی یک دستگاه در یک زمینه به معنای توجه بیش از حد به آن موضوع نیست. اتفاقاً برخی از همین دستگاه‌هایی که تشکیل شده است، خودشان معضل هستند. وقتی به دقت نگاه می‌کنیم متوجه می‌شویم، در پس پرده تشکیل فلان دستگاه یک اعمال فشاری برای این تشکیل وجود داشته است. به عنوان مثال مرکز طبع و نشر قرآن کریم برای چه امری تشکیل شده است؟ انتظارات از چنین مرکزی را می‌شد به راحتی به دستگاه‌هایی که سال‌ها کار قرآنی کرده‌اند، واگذار کرد و رئیس همان نهاد نماینده مقام معظم رهبری باشد. اما به جای این کار به صورت آنی دستگاه‌هایی تشکیل می‌شود که به تقابل با دیگر دستگاه‌ها می‌پردازد و همین، تلاقی وظایف به وجود می‌آید.

اضافه شدن شورای توسعه فرهنگ قرآنی به نهادهای قرآنی شاید برای هماهنگ شدن بهتر فعالیت‌ها بود، اما اضافه شدن یک نهاد به معنای تنبل شدن گردش کار و بودجه‌بر شدن فعالیت‌ها خواهد بود. تشکیل شدن یک نهاد به معنای هزینه کردن اضافه است.

در بحث ادغام اتحادیه‌های قرآنی چهار سال جلسه و هم‌اندیشی و ... صورت گرفت و زمانی که با ادغام نهایی فاصله زیادی باقی نمانده بود همه چیز منتفی شد.

به نظر می‌رسد، دست‌هایی پشت پرده است و ممکن است، اهداف شخصی و یا سازمانی که به حق نیست، باعث این شود. شما نگاه کنید در کشور کارهای پر سروصدا مشتری‌های بیشتری دارد، در این قبیل کارها هم خبرسازی خوبی هست و هم اینکه خروجی کار دیده می‌شود. اینها البته منحصر به دستگاه‌های قرآنی نیست و در کل کشور وجود دارد.

بحث فضاسازی یا تبلیغات در دهه اول و دوم بعد از انقلاب به خوبی اجرا شده و اکنون باید به کارهای دیگر و به فضاهای دیگر پرداخته شود. اگر در آن دو دهه به فضاسازی پرداخته شده است به خاطر نیاز آن زمان بوده است. دنیا تغییر لحظه‌ای دارد و الان نمی‌توانیم در ابتدای دهه پنجم بعد از انقلاب باز هم همان کارهای دهه اول و دوم را تکرار کنیم و دائم به مسابقه بپردازیم. اینکه می‌گویم وقت چنین فعالیت‌های گذشته است، منظور این است که وقت آنها به عنوان عمومیت گذشته است. همین مسابقات را داشته باشیم و به اندازه مخاطبانش به آن پرداخته شود. این نسخه‌ای نیست که برای همه مردم بپیچیم. همه مردم که نمی‌توانند به مسابقات بپردازند، مسابقات برای عده‌ای خاص است و در جای خود هم به خوبی جواب می‌دهد. الان مردم این سوال را مطرح می‌کنند که قرآنی که به عنوان کتاب انقلاب معرفی شده است، برای چیست و چه کارهایی انجام می‌دهد، ما باید برای اینها پاسخ داشته باشیم، مسابقات جواب این سوالات را نمی‌دهد.

در بحث تبلیغات و فضاسازی در دو دهه ابتدای انقلاب، کارهای خوبی انجام دادیم، اما سوال این است که از دهه سوم به بعد چه کار کردیم؟ چرا به بحث سبک زندگی قرآنی کمتر پرداخته شد؟ چرا موج‌هایی که در کشور ایجاد شده است با قرآن تطبیق نداده‌ایم؟ چرا ارزش‌های قرآنی را در دستگاه‌های اجرایی، در قوه قضائیه و دیگر دستگاه‌ها احیاء نکرده‌ایم تا مردم حلاوت قرآن را بچشند؟

من می‌گویم اجرای برنامه‌های قرآنی در جامعه یک روی قضیه قرآنی شدن جامعه و یک بال برای پرواز است. روی دیگر این قضیه یا بال دیگر این عرصه برای پرواز، ترویج مهربانی در جامعه، اجرای عدالت اجتماعی و اقتصادی در جامعه، ترویج امانتداری و راستگویی در جامعه و مسائلی از این دست است.

همه اینها مفاهیمی هستند که در قرآن به آنها اشاره شده است و همه مدیران از مدیران دستگاه‌های امور قرآنی تا دستگاه‌های دیگر وظیفه دارند تا علاوه بر برگزاری مسابقات قرآن و فضاسازی قرآنی چنین ارزش‌هایی را نیز در جامعه پیاده کنند. بنابر این برای ایجاد یک جامعه قرآنی هر دو بال باید وجود داشته باشد، یعنی هم فضاسازی و برنامه‌های تبلیغی باشد و هم ارزش‌ها و مفاهیم قرآنی در جامعه پیاده شود.

- پیاده کردن بال اول در جامعه مشخص است که بر عهده دستگاه‌ها و نهادهای قرآنی است، برای پیاده‌سازی ارزش‌های قرآنی نیز همین جامعه قرآنی و مدیران باید حرکت‌هایی انجام دهند یا به فراتر از آن باید چشم دوخت؟

پیاده شدن این ارزش‌ها در جامعه هم توسط مسئولان و هم مردم باید شکل بگیرد. مردم باید نسبت به کسانی که رهبری آنها را بر عهده دارند، حمایت و تبعیت داشته باشند، مسئولان نیز وظیفه دارند ارزش‌های درست را جاری و ساری کنند. بنابر این شکل‌گیری جامعه قرآنی دوطرفه است. علی‌القاعده مسئولان رده بالا نیز باید قرآنی باشند. یک مسئول لازم نیست که قاری یا حافظ قرآن باشد، اینکه در سخنان خود صداقت داشته باشد، مردم را در مسیر درست قرار دهد، عدالت را به درستی اجرا کند یعنی رفتاری قرآنی داشته است.

- این وسط نقش مدیران دستگاه‌های قرآنی چیست و چه کمکی می‌توانند داشته باشند؟

مدیران به تنهایی نمی‌توانند کاری را انجام دهند. اگر هم نقشی در این مسیر داشته باشند با کمک و حمایت مدیران بالادستی خواهد بود. مدیران قرآنی یک جزء از کل مدیران کشور هستند، با این وجود به صورت تشکیلاتی می‌توانند بسترهایی را فراهم کنند و از فعالیت‌هایی که بیشتر فضاسازی است، دست بردارند. در کشور ما مشکل این است که به مقداری که کار قرآنی انجام می‌شود، قرآنی کار نمی‌شود.

- شما وظیفه اصلی مدیر امور قرآنی را هدایت جامعه به سمت تعالی می‌دانید، برداشت درستی از صحبت‌های شما داشته‌ام؟

وظیفه‌ای غیر از این متصور نیست، مدیر قرآنی باید بسترسازی کند و دست از فعالیت‌های کهنه و قدیمی بردارد. باید به فکر تغییر در اجرای برنامه‌ها باشند. در کنار این هوشیار کردن مسئولان بالادستی نیز وظیفه دیگر مسئولان نهادهای قرآنی است.

- همه تقریباً به اینکه وضعیت فعالیت‌های قرآنی خوب نیست اذعان دارند، اما سوال این است که با وجود اینکه همه می‌دانیم وضعیت خوب نیست، چرا اقدامی عملی برای بهبود اوضاع صورت نمی‌گیرد؟

یکی از عوامل به ناتوانی آنها برمی‌گردد و اینکه نمی‌توانند وضعیت را بهبود ببخشند، عامل دیگر این است که برخی هنوز به این فهم نرسیده‌اند و اعتقاد دارند باید تا سال‌ها با این وضعیت به فعالیت ادامه داد.

به اعتقاد من بهترین هدایت‌ها در این عرصه مربوط به هدایت‌های مقام معظم رهبری است. مواضع و بیانات مقام معظم رهبری اکثراً قرآنی است، ایشان همیشه مواضع را اعلام می‌کنند، اما علت اینکه چرا کمتر به آن عمل می‌شود، مشخص نیست. علت اینکه بودجه‌ها و سرمایه‌ها حیف و میل می‌شود و علت بسیاری مسائل دیگر که در جامعه وجود دارد و همه ما می‌بینیم این است که فرهنگ جامعه قرآنی نشده است. اگر فرهنگ قرآنی در جامعه حاکم شود، تمامی این مشکلات از بین می‌رود.

کد ویدیو دانلود فیلم اصلی

- تلاش‌هایی برای حرکت به سمت قرآنی شدن جامعه دیده شده است؟

اگر هم بوده بسیار به ندرت بوده است و وضع کشور هم اجازه حرکت به آن سمت را نمی‌دهد. یعنی اولویت نیست.

من برای بهتر متوجه شدن این بحث یک مثال می‌زنم، یکی از فرهنگ‌هایی که در جامعه به خوبی نهادینه شده است، فرهنگ منفعت‌طلبی است. همین فرهنگ باعث شده تا مردم به جای پرداختن به قرآن به کتاب‌های ادعیه بپردازند. البته پرداختن به ادعیه خوب است و بسیار هم سفارش شده اما از بین این دو ابتدا باید به قرآن پرداخته شود. منفعت‌طلبی مردم باعث این کار شده است؛ چرا که قرآن برای انسان تکلیف مشخص کرده است و از انسان خواسته است تا چه کارهایی را انجام دهد و در ازای آن کارها پاداش‌هایی را دریافت کند، در صورتی که در برخی ادعیه به عنوان مثال گفته شده است خواندن دو رکعت نماز چه حاجت‌هایی را برآورده می‌کند. یعنی با یک عمل، فواید بسیار زیادی نصیب فرد می‌شود که این عین منفعت‌طلبی است.

- با توجه به سیر تحولاتی که در عرصه فعالیت‌های قرآنی وجود دارد، پیش‌بینی شما از آینده این فعالیت‌ها چیست؟ آیا می‌توان امیدوار بود که فرهنگ قرآنی در جامعه حاکم شود؟

من فعالیت‌های قرآنی را محدود به همین فعالیت‌های تبلیغی و ترویجی و فضاسازی نمی‌دانم، به اعتقاد من پیاده کردن ارزش‌های قرآنی در جامعه، پرداختن به مصادیقی همچون عدالت اجتماعی و عدالت اقتصادی و ... نیز بخشی از فعالیت‌های قرآنی در جامعه است. با این نگاه و با این دید باید بگویم که اتفاقاً فعالان قرآنی نگران آینده این قبیل فعالیت‌ها هستند. این نگاه که فعالیت‌های قرآنی تنها فعالیت‌هایی همچون مسابقات، فضاسازی و ... است و بی‌ارتباط به فرهنگ جامعه است یک نگاه بسیار خطرناک است. کشورهایی همچون مصر و عربستان و ... چنین نگاهی دارند. در کشور ما اما اعتقاد بر این است که نظام یک نظام قرآنی است، لذا فعالیت‌های قرآنی در کشور پیاده کردن ارزش‌های قرآن و مفاهیم قرآنی در جامعه است. ما فعالیت‌های قرآنی انجام می‌دهیم تا زندگی‌مان قرآنی شود.   

- در پایان اگر صحبت خاصی دارید، بگویید.

من اعتقاد دارم فعالان قرآنی باید به عرصه‌ای ورود پیدا کنند که درمان‌گر و پاسخگو باشد. باید موج‌هایی که در کشور به وجود می‌آید به قرآن عرضه کنیم و آنها را از منظر قرآن بررسی کنیم. باید همه را متوجه کنیم که قرآن تنها برای مسابقه و .. نیست، قرآن برای این است که حیات و زندگی ما را به سمت سعادتمندی برساند.

مصاحبه از تیمور کاکایی

انتهای پیام 

منبع: ایکنا

خبر بعدی:

مردم، مدیران جهادی و انقلابی انتخاب کنند/ جوانان گام دوم انقلاب را با استفاده از تجارب نسل اول محکم بردارند

تحلیل‌گر مسائل سیاسی با توصیه به مردم، مسئولین و دولت به منظور پرهیز از لفاظی و اجابت‌های شعاری نسبت به بیانیه گام دوم انقلاب اظهار داشت: مردم باید مدیران معتقد به توانایی داخلی و تفکر انقلابی و جهادی انتخاب کنند.

به گزارش گروه سیاسی خبرگزاری دانشجو، مهدی فضائلی تحلیل‌گر مسائل سیاسی درباره اهمیت و ابعاد بیانیه گام دوم انقلاب که توسط مقام معظم رهبری ابلاغ شده است، گفت: رهبر معظم انقلاب در سالگرد چهلمین فجر جمهوری اسلامی ایران بیانیه‌ای را به عنوان گام دوم انقلاب صادر کردند که این بیانیه بعد از برگزاری باشکوه راهپیمایی ۲۲ بهمن و حضور با عظمت و حماسی مردم ایران اسلامی در کشور صادر شده است.

وی افزود: این بیانیه در اولین روز‌های ورود به دهه پنجم انقلاب صادر شده است.

تحلیل‌گر مسائل سیاسی با تأکید بر اینکه بیانیه گام دوم انقلاب بسیار با اهمیت است و باید همه اقشار جامعه و نخبگان آن را مطالعه و درجهت تبیین آن تلاش کرده و مسئولان هم در جهت تحقق و اجرای مفاد آن گام بردند گفت: برخی از افراد تعبیر مانفیست و برخی افراد تعبیر منشور را درباره بیانیه گام دوم انقلاب کرده‌اند.

گام دوم انقلاب؛ ترسیم چشم انداز روشن ایران اسلامی
وی تصریح کرد: بیانیه گام دوم انقلاب بسیار جامع است چرا که از فراگیری محتوایی برخوردار بوده و ضمن نگاهی به گذشته و تاریخ به شرایط امروز کشور و توصیف وضعیت فعلی پرداخته و نقطه روشن و چشم‌اندازی را برای آینده جمهوری اسلامی تعیین و ترسیم کرده است همچنین راه رسیدن و تحقق این نقطه روشن را تبیین کرده و موتور محرک و پیشرانی که می‌تواند این مسیر را طی کند تا به چشم‌انداز اصلی برسد در این بیانیه وجود دارد.

فضائلی با بیان اینکه در این بیانیه اشاره گذرایی به انحطاط ایران در دوران تاریخ قاجار و پهلوی دارد گفت: دستاورد‌هایی که در طول ۴ دهه اخیر بعد از پیروزی انقلاب اسلامی به دست آمده به صورت صریح در این بیانیه تنظیم شده است.

تحلیل‌گر مسائل سیاسی افزود: وضعیت و ظرفیت‌ها و پیشرفت‌های موجود در کشور به صورت بسیار واقع‌بینانه در بیانیه گام دوم انقلاب وجود دارد.

گام دوم انقلاب؛ تمدن زمینه ساز ظهور حضرت، ولی عصر (عج)
وی خاطرنشان کرد: تمدن نوین اسلامی به عنوان چشم‌انداز روشنی است که رهبری معظم انقلاب به عنوان نقطه قابل دست‌یافتنی و تمدنی که می‌تواند زمینه‌ساز و فراهم آورنده بستر حضور حضرت، ولی عصر (عج) در این بیانیه وجود دارد.

وی گفت: اگر چه سال جاری، چهلمین سالگرد پیروزی انقلاب را جشن گرفته‌ایم، اما می‌دانیم که دشمنان انقلاب اسلامی به زعم باطل خود منتظر بودند که چهلمین سالگرد انقلاب اسلامی ایران برگزار نشود و حتی آمریکایی‌ها با برنامه‌ریزی‌های متعدد وعده ندیدن چهلمین سالگرد پیروزی انقلاب را داده بودند و می‌دانیم که آن‌ها اینگونه نیست که فقط بلف بزنند، اما همواره اینگونه بوده است که وعده‌هایی را داده‌اند و برای وعده‌های خود برنامه‌ریزی قبلی کرده‌اند. این در حالی است که به فضل الهی و همراهی مردم و رهبری خردمندانه حضرت آیت‌الله خامنه‌ای این نقشه‌ها بر آب شده و مانند دیگر نقشه‌های دشمنان محاسبات‌شان باطل شده است.

فضائلی افزود: اگر چه ۴۰ سالگی در عمر انسان بخش مهمی و نیمی از عمر وی را شامل می‌شود و توقع پختگی و بلوغ و تجربیات همه‌جانبه‌ای را از افراد می‌توانیم داشته باشیم، این در حالی است که چهل سالگی در عمر تمدن‌ها عمری طولانی محسوب نمی‌شود چرا که وقتی عمر هزار ساله برای یک تمدن حساب می‌شود قطعا ۴۰ سال عمر طولانی به حساب نمی‌آید.

گام دوم انقلاب و ۷ توصیه رهبری به جوانان برای رسیدن به تمدن نوین
تحلیل‌گر مسائل سیاسی تصریح کرد: جمهوری اسلامی در طول ۴۰ سال دستاورد‌ها و تجارب بزرگی را به دست آورده و آن را برای برداشتن گام دوم قطعا به پای خواهد گرفت که بر همین اساس بیانیه گام دوم انقلاب صادر شده است.

وی اظهار داشت: در بیانیه گام دوم انقلاب، توصیه‌هایی برای رسیدن به چشم‌انداز و تحقق آن برداشته شده است که مهمترین آن بحث پیشرفت و تلاش بیشتر برای رسیدن به دانش و انواع فناوری‌ها و بهبود وضعیت اقتصادی و تلاش در جهت تحقق بیشتر عدالت و مبارزه مؤثرتر با فساد است.

فضائلی با بیان اینکه ۷ توصیه از سوی مقام معظم انقلاب در بیانیه گام دوم انقلاب به جوانان صورت گرفته است گفت:‌معظم‌له در این بیانیه توصیه‌هایی را به جوانان به منظور رسیدن به تمدن نوین انقلاب اسلامی فرموده‌اند.

وی خاطرنشان کرد: موتور محرک و نیرویی که می‌تواند جامعه ما را با تحقق توصیه‌های رهبری انقلاب به تمدن بزرگ برساند، جوانان هستند. ضمن اینکه ۳۶ میلیون جمعیت کشورمان جوان محسوب می‌شوند و همچنان جامعه‌ای پویا و جوان به حساب می‌آییم و نیروی جوان مؤمن و تحصیل‌کرده و باانگیزه قطعا قدرت بالایی برای پیشبرد برنامه‌ها و تحقق اهداف دارد.

به توانایی جوانان و انگیزه و ایمان آن‌ها نیاز داریم
وی گفت: عمده دستاورد‌ها در عمر ۴۰ ساله انقلاب اسلامی توسط جوانان و نیرو و توانایی آن‌ها به دست آمده است وا گر به اوایل پیروزی انقلاب اسلامی بازگردیم و به نهاد‌هایی که برای تأمین امنیت و سازندگی کشور تشکیل شده است نگاهی بیندازیم، متوجه حضور این جوانان در آن‌ها شده و می‌بینیم که جوانان مؤمن و متعهد و با انگیزه در ارکان اصلی سپاه پاسداران، جهادسازندگی و وزارت اطلاعات حضور دارند.

تحلیل‌گر مسائل سیاسی در ادامه توضیحاتش افزود: بروز غائله‌های اوایل پیروزی انقلاب در کشور مانند غائله‌های گنبد، آذربایجان، سیستان و بلوچستان و هرمزگان با برنامه‌ریزی و حماسه‌آفرینی جوانان خاتمه پیدا کرد. ضمن اینکه رشادت‌های جوانان در ۸ سال دفاع مقدس باعث شد که حتی یک سانتی‌متر از خاک کشورمان در اختیار دشمن قرار نگیرد همچنین عمده رزمندگان، جوانان ۲۰ تا ۲۵ ساله بودند.

فضائلی اظهار داشت: دانشمندان و پژوهشگران کشورمان در دهه ۸۰ که تلاش‌هایی را برای فناوری هسته‌ای انجام دادند عمدتاً جوان بودند و در گزارشات در میانگین سنی آن‌ها عنوان شده که این دانشمندان بین ۳۰ تا ۳۵ سن داشته و دارند.

مسئولیت‌ها را به نسل فعلی با استفاده از تجارب نسل اول بدهیم
وی افزود: اگر پیشرفت‌ها و دستاورد‌های امروزه از سوی جوانان به دست آمده در ادامه کار هم چاره‌ای جز سپردن کار به جوانان نداشته و نداریم چرا که آن‌ها با انگیزه و با اراده هستند و نسل اول و دوم انقلاب باید آماده واگذاری مسئولیت به آن‌ها باشند ضمن اینکه این نسل باید تجارب خود را در اختیار نسل جوان بگذارد و نسل فعلی هم باید خود را آماده پذیرش مسئولیت‌ها کند.

وی با اشاره به تفاوت نسل اول و دوم انقلاب با نسل فعلی گفت: جوانان اوایل انقلاب از نقطه صفر تلاش کرده و پیشرفت‌ها و دستاورد‌های اخیر را به دست آوردند ضمن اینکه هیچ تجربه‌ای برای تشکیل نظام اسلامی و الگویی برای آن وجود نداشت که البته به برکت وجود حضرت امام خمینی (ره) این الگو به نام جمهوری اسلامی ایران و با نظر مثبت اکثریت مردم به دست آمد.

حرکت با استحکام به سمت اجرای گام دوم انقلاب با فرصت دهی به جوانان
تحلیل‌گر مسائل سیاسی گفت: در دوران دفاع مقدس جوانان کشورمان تجربه جنگ نداشتند، ولی جوانان فعلی بهتر است بدانند که در گام دوم انقلاب این فرصت برای آن‌ها وجود دارد که از تجارب نسل اول و دوم استفاده کرده و سرمایه بسیار گران‌بهایی به نام تجربه را برای خود به یدک دارند تا بتوانند گام دوم را با استحکام بیشتری بردارند.

فضائلی اظهار داشت: بیانیه دوم انقلاب بسیار صادقانه نوشته شده است.

وی با تأکید بر اینکه صداقت در رهبری جامعه و مسئولان می‌تواند منجر به وجود آمدن اعتماد بین مردم شود، تصریح کرد: وقتی صداقت در بین مسئولان جامعه وجود نداشته باشد مردم هر موضوعی را که می‌شنوند به آن تردید خواهند کرد؛ لذا صداقت حضرت امام خمینی (ره) و مقام معظم رهبری در گفتار و رفتار برای مردم و امت بسیار اهمیت دارد.

فقط ۵ واژه از ۶ هزار کلمه در بیانیه دوم مربوط به رهبری است
تحلیل‌گر مسائل سیاسی خاطرنشان کرد: یکی از کمرنگ‌ترین بخش‌های بیانیه دوم انقلاب وجود رهبری در بین کلمات آن است چرا که کمتر از ۵ مورد در بین ۶ هزار کلمه این بیانیه واژه‌های مربوط به رهبر معظم انقلاب وجود دارد این در حالی است که بسیاری از دستاورد‌های سه دهه اخیر مرهون عنایت و مدیریت مقام معظم رهبری و توصیه‌های ایشان بوده است.

وی با بیان اینکه در بیانیه دوم انقلاب مقام معظم رهبری تصریح کرده‌اند که آماده پذیرش خطا‌ها هستند ضمن اینکه در بخش دیگری ایشان فرموده‌اند که فاصله طولانی با عدالت مورد توقع از سوی ایشان وجود دارد.

تحلیل‌گر مسائل سیاسی خاطرنشان کرد: در پیام‌های نوروزی آغاز هر سال عوامل پشت صحنه به ایشان پیشنهاد کردند که رهبر انقلاب کاغذ‌های یادداشتی خود را کنار گذاشته و عوامل تدوین فیلم در بخش‌هایی که ایشان به آن کاغذ‌ها نگاهی می‌اندازند را کنار بگذارند این در حالی است که معظم‌له در پاسخ به این افراد فرمودند که من رهبر جامعه هستم و مردم باید همانطوری که من هستم مرا ببینند؛ لذا به صراحت می‌گویم که این رفتار مقام معظم رهبری یعنی صداقت ویژه رهبر انقلاب.

مردم مدیران انقلابی و تفکر جهادی و معتقد به ظرفیت‌های داخلی انتخاب کنند
وی گفت: جریان انقلابی باید به شعار‌های انقلاب توجه ویژه‌ای داشته باشد این در حالی است که مردم از ما سوال می‌کنند که چگونه ما می‌توانیم در صنایع موشکی پیشرفت داشته و موشک ۲ هزار کیلومتری نقطه‌زن بسازیم، اما نمی‌توانیم خودروی خود را اصلاح کنیم؟ مردم می‌گویند چطور است که در زمره ۱۰ کشور دارنده فناوری ماهواره در دنیا محسوب می‌شویم، ولی در صنایع و کارخانجات کشور عقب افتاده‌ایم و در جا می‌زنیم؟ مردم می‌گویند چطور است که در علم نانو و بیو پیشرفت کرده‌ایم، ولی در تعداد زیادی از علوم عقب مانده‌ایم.

وی در ادامه توضیحات خود خاطرنشان کرد: هر جا با مدیریت و تفکر انقلابی و جهادی رفتار کرده‌ایم و مدیران باانگیزه، با اراده و با باور به ظرفیت‌های درونی و جهادی انتخاب و آن‌ها اقداماتی را انجام داده‌اند دستاورد‌های بزرگی را به دست آورده‌ایم.

تحلیل‌گر مسائل سیاسی افزود: اگر امروز در بخش‌های مختلف اقتصادی کشور کمبود داشته و در تحقق عدالت و مبارزه با فساد پیشرفتی نداشته‌ایم به دلیل عدم فقدان جریان انقلابی و وجود مدیران جهادی و تفکر انقلابی است که البته این امر باید توسط جامعه درک شده و آنجایی که مردم می‌خواهند انتخاب کنند اینگونه رفتار نکنند.

پرهیز از نگاه تشریفاتی به بیانیه گام دوم انقلاب
وی گفت: نباید به بیانیه گام دوم انقلاب نگاه تشریفاتی داشته باشیم و باید به سمت عمل به مفاد آن حرکت کنیم.

فضائلی تصریح کرد: امروز همه دولتمردان باید برای تحقق بیانیه گام دوم انقلاب تکلیف پررنگ‌تری را احساس کنند و حتی در بخش‌هایی از این بیانیه رهبر انقلاب به مسئولیت دولت اشاره‌های صریحی داشته‌اند.

وی گفت: در حوزه اخلاق در بیانیه گام دوم انقلاب تأکیدات فراوانی صورت گرفته است که باید در جهت گسترش معنویت و اخلاق همه آحاد جامعه گام برداشته و مسئولیت دارند.

دولت از لفاظی پرهیز کرده و وظایفش را نسبت به گام دوم عمل کند
تحلیل‌گر مسائل سیاسی با بیان اینکه با لفاظی و اجابت‌های شعاری مفاد مندرج در بیانیه گام دوم انقلاب حل نشده و باید اقدام عملی در این خصوص صورت گیرد، گفت: طبق قانون اساسی دولت وظیفه گسترش معنویت در جامعه را دارد. ضمن اینکه بخش دیگر وظیفه دولت آن است که بتواند الگوی خوبی برای جامعه در رفتار، کردار، سلوک زیست و زندگی باشند. همچنین در برنامه‌ها و تصمیم‌گیری‌ها باید دولت بستر گسترش معنویت و اخلاق را دنبال کند.

تحلیل‌گر مسائل سیاسی خاطرنشان کرد: دولت مسئولیت جدی برای پیگیری اقتصاد مقاومتی داشته و نباید نگاه تشریفاتی به بیانیه گام دوم انقلاب داشته باشد.

وی در پایان اظهار امیدواری کرد: حضرت فاطمه زهرا (س) برای اجرای دقیق بیانیه گام دوم انقلاب کمک حال مدیران، مسئولین و مردم و همه اقشاری که در این خصوص گام برمی‌دارند باشند.

ظریف: ماندن یا نماندن در برجام به نظر مردم بستگی دارد| ترامپ غافلگیری دوست دارد و ما برهمین مبنا رفتار می‎کنیم| مردم در حال آسیب دیدن از تحریم‌ها هستند| بخشی از جمعیت ایران با سیاست خارجه ما موافق نیست

واکنش‌‌ فعالان اجتماعی به‌ تبلیغ کتک‌ زدن "زن" در رسانه‌ ملی| صدا‌ و‌ سیما به‌ دنبال عادی‌ جلوه ‎دادن خشونت علیه زنان؟!+فیلم

عکس/ پرچم ژاپن در دست هواداران نفت مسجدسلیمان

کلیدواژه: خبرگزاری قرآن ایکنا فعالیت های قرآنی قرآن

منبع این خبر، وبسایت iqna.ir است و سایت «خبربان» مسئولیتی در قبال محتوای آن ندارد. چنانچه این خبر را شایسته تذکر می‌دانید، خواهشمند است کد ۲۲۷۱۳۰۵۸ را به همراه موضوع به آدرس info@porsyar.com ارسال فرمایید.
با عنایت به اینکه سایت «خبربان» مصداق بستر مبادلات الکترونیکی متنی، صوتی و تصویر است، مسئولیت نقض حقوق تصریح شده مولفان در قانون فوق از قبیل تکثیر، اجرا و توزیع و یا هر گونه محتوی خلاف قوانین کشور ایران بر عهده منبع مطلب و کاربران است.

دیگر خبرها

  • قداست و یکپارچگی زبان‌ها در دیدگاه قرآن/ تفاوت زبان‌ها؛ دست‌مایه‌ای برای وفاق
  • اعلام مصوبات دومین جلسه کمیته پیگیری مطالبات مدیران اتحادیه‌های قرآنی استان‌ها
  • تفسیر قرآن به جای ترجمه برای نوجوانان/قصه‌های قرآنی مستند باشد
  • فراموشی و دوری از قرآن؛ دلیل فتنه های امروز داخل و خارج
  • توسعه فرهنگ قرآنی راهکاری با تهاجم فرهنگی
  • رنگ کردن مو به روش حرفه ای‌ها
  • طرح اسوه از نوجوانان قاری می‌سازد/ قرائت قرآن به تنهایی اصل نیست
  • قرآن بزرگترین سرمایه دنیا و آخرت /برترین های مسابقات قرآنی مدها ومتان به خراسان رضوی می روند
  • 6 عاملی که ما ایرانیان را به شایعه‌پردازی ‌ترغیب می‌کند؟
  • استان قزوین میزبان مرحله نهایی و آئین اختتامیه مسابقه قرآنی اسراء
  • توسل به مفاهیم قرآنی سبب سعادت انسان در هر جامعه ای می شود
  • پیوند قرآن و مسجد؛ مبنای فعالیت‌های قرآنی-فرهنگی خانه قرآنی نورالثقلین لردگان
  • استفاده از فعالیت‌های قرآنی با هدف قرآنی شدن جامعه/ظرفیت خوزستان در توسعه فعالیت‌ها
  • اساتید قرآنی با یکدیگر رقابت نکنند
  • فضائلی: مردم مدیران جهادی و انقلابی انتخاب کنند
  • لزوم توجه ویژه مسئولین به فعالیت‌های قرآنی در استانها/قرآن، موجب رونق مساجد است
  • کمتر از یک پنجم موسسات قرآنی غیرفعال هستند
  • نگاهی به فعالیت‌های ستاد و مرکز مجازی حفظ قرآن در خراسان‌جنوبی
  • ناگفته های از درساژ / فیلمی که برای برخی دانش آموزان مدارس ممنوع شد