مشاهده اخبار داغ روز

به گزارش گروه اطلاع رسانی ایرنا؛ چهره پردازی اگرچه یکی از شاخه های مهم سینما است، اما به نظر می رسد به اندازه سایر عرصه های هنر هفتم برای جوانان علاقمند به سینما جذاب نیست. باوجود اهمیت گریم در سینما، ورودی جوانان به این عرصه بسیار کم است و به همین علت، چهره های درخشان پرشماری در نسل جدید سینمای ایران دیده نمی شود و بهترین کارها را همان چند استاد کهنه کار قدیمی ارائه می دهند.

به گفته رضا کیانیان، گریم دروازه عبور یک بازیگر به نقشی است که برعهده دارد.

جلال الدین معیریان، از اساتید چهره پردازی در سینمای ایران می گوید: این یک حرفه هنری است که بر پایه نقاشی، مجسمه سازی و آرایش استوار است.

پژوهشگر گروه اطلاع رسانی ایرنا همزمان با ۲۱ شهریور سالروز تولد جلال الدین معیریان به واکاوی و بررسی گریم و چهره پردازی، ریشه و پیشینه و وضعیت کنونی آن در ایران  پرداخته است:

تعریف گریم

در گذشته، رشته گریم به ۲ نوع کلی تـقسیم مـی‌شد اما امروز بسیار گسترده‌تر از گذشته شده است. گریم صحنه، شامل: تـئاتر، اپرا و باله، گریم‌ و دوربین‌ شامل تلویزیون، سینما و عکاسی رنگی و سیاه و سفید است. نوعی گریم که از سر تا پای‌ بـازیگر بـا رنـگ‌های مایع کار می‌شود و کاربرد آن برای اپرا، باله و تئاترهای مدرن است که‌ BADY‌ ART نـامیده مـی‌شود. این نوع گریم را می‌شود بر بازیگر پوشیده با لباس‌ مناسب، کار کرد.

گریم FASHION یا مـد: کـه اغـلب بر چهره مانکن‌ها زن و مرد کار می‌شود. این نوع گریم در سازمان‌های امنیتی کشورها به عنوان ظـریف‌ترین گـریم استفاده می‌شود. برای مثال: برای‌ فروشندگان‌ مواد مخدر مأمور چهره خود را تبدیل به یک آدم مـعتاد مـی‌کند.

گـریم جهت چهره سیاستمداران‌: در گذشته در مقابل دوربین به چهره سیاستمداران فقط ف‌ُن زده می‌شد اما امـروزه‌ در غـرب، مشاهده می‌شود که سیاستمداران برای نشان دادن چهره جوان‌تر و شاد گریم‌های غلیظ بر چـهره‌ دارنـد.

گـریم‌ در راهپیمایی‌ها و در استادیوم ورزشی بر چهره جوانان دیده می‌شود. گریم بر چهره‌ کودکان مهدکودک و دبـستانی در خـیابان‌ها به چشم می‌خورد که نقش حیوانات و گل‌ها را بر چهره دارند.

گریم‌ برای فـیلم‌های سـوررئال بـا شخصیت‌های عجیب و غریب افکت گریم که بر قسمتی‌ از بدن ساخته‌شده بازیگر یا مانکن ساخته شـده‌ انـجام‌ می‌شود، مانند منفجر کردن سر، قطع کردن دست‌ و پا و دو نیم کردن بدن و غـیره...

تفاوت گـریم با MAKE UP

واژه‌ MAKE UP انگلیسی به معنای‌ آرایش‌ برای چهره‌ است. آرایش‌ چهره، خـود رشته‌ای ظریف و هنری است‌ که‌ شامل آرایش روز، عصر، شب و عروس است که در آرایشگاه توسط آرایـشگر، انجام‌ می‌شود.

در بعضی از فیلم‌های خارجی‌ به جای واژه گریم، واژه‌ MAKE UP  ARTISTIC  به معنای‌ آرایش‌ هنری، استفاده می‌شود. هـمچنین در زبـان فرانسه واژه MAQIALLAGE به معنای آرایش است‌ که‌ گاهی MAQIALLAGE ARTISQUE به معنای‌ آرایش‌ هنری‌ جایگزین مـی‌شود.

تاریخچه گریم در جهان

بشر، بـا هویت فردی در دوران‌های گذشته، جهت شکار و غلبه بـر تـرس از خاک، عصاره‌ گیاهان، خاکستر چوب و رنگ‌های معدنی بر چهره‌ و بدن استفاده‌ کرده، سپس‌ با سازگار کردن خود از هویت فردی به هویت گروهی و اجتماعی در مراسم آیینی و مذهبی که با باورهایی چـون‌ انـیمیسم، اساطیر، نیایش اجداد، طلب باران، باروری، تدفین، کشاورزی، شمن، جادوگری‌ و... با رنـگ بـر چهره‌ دیدن حرکات یا رقص با ابزار ابتدایی موسیقی شـرکت مـی‌کرد. گاه برای ماندگار شدن رنـگ بـر بدن‌ با ابزار ساده رنگ‌ها را بر بدن خال‌کوبی‌ یا نقش‌هایی‌ بر پوست‌ چـهره‌ و بدن حک می‌کرد. او نه‌تنها از رنگ، خال‌کوبی، حک کردن بر چهره و بدن سود می‌برد بلکه با پوشاندن چهره از برگ درختان، الیاف اسکلت سر، پوست و پشم‌ حیوانات با ماسک آشنا شد. آن‌ها را با پر و شاخ تزیین می‌کرد و در مراسم شرکت می‌جست.

هـویت تـئاتر و بازیگر از این مراسم شکل می‌گیرد. در طول تاریخ، بـازیگر، جهت نقش‌آفرینی‌ از گریم و ماسک استفاده کرده است و گریم و ماسک، هر ۲ یک عمل را بر چهره بازیگر انـجام می‌دهند و آن استتار کردن هویت اصلی بازیگر اسـت. بازیگری با گریم با بازیگری با ماسک به طور کامل متفاوت اسـت.

تاریخچه گریم در ایران‌

در دوران قاجار نـفوذ تئاتر غـرب در بخش های مختلف کشور به روشنی  مـشاهده می‌شود. در این دوره آثار مولیر ترجمه و نخستین شرکت نمایشی به نام فرهنگ تأسیس می‌شود. پس از مشروطیت‌ با پیوستن هنرمندان تئاتر و نویسندگان‌ نخستین تئاتر به نام تئاتر ملی تـأسیس و فعالیت تئاتر شروع شد. در این دوران، گریم با تکنیک و لوازم امروزی کار نمی‌شد. اغلب خود بازیگران گریمور بودند. موادی از چربی‌ خوک، رنگ‌های معدنی و موم سفید را مخلوط می‌کردند و برایش ریش و سبیل پشم طبیعی حیوانات را به کار می‌بردند و بر چهره شخصیت‌پردازی می‌کردند. گریم حرفه‌ای و عنوان گریمور را باید در حدود ۶۰ یا ۷۰ سال پیش‌ بدانیم و از استادان این رشته که بازیگر هم بوده‌اند میرزا سـید عـلی‌خان نصر، میرعمادی، تیمور کنعانی و اکبر مشکین نام ببریم.

تفاوت گریم در تئاتر با گریم سینما

گریم تئاتر و سینما هرکدام دارای تکنیک، رنگ و شیوه کار خاص هستند و ‌بـا هـم تفاوت دارند. در تئاتر، چهره برای دیدن از دور کار می‌شود و در سینما درست‌ عکس آن است. چشم دوربین بسیار حساس است و کوچک‌ترین زائده بر چهره را ثبت می‌کند. چنانچه گریمور آشنایی به هر ۲ شیوه داشته باشد هر ۲ نوع گریم‌ برای او آسان خواهد بود. ف‌ُن‌ها در تئاتر رنگی‌تر و برای سینما کدر و خنثی هستند. بر صحنه تئاتر چهره بازیگر بی‌رنگ، مسطح، چشم و ابروان در هم جلوه می‌کند. فُن تئاتر بـه چهره زده می‌شود تا رنگ طبیعی‌ به آن بدهد با ایجاد سایه و روشن، چهره دارای حجم می‌شود چشم و ابروان از هم با کمک رنگ باز می‌شود. چنانچه کارگردانی شخصیت‌سازی نخواهد و نورهای بی‌شماری برای نـمایش در نـظر بگیرد ایـن گریم ساده و مناسب است.

به طور کلی در مقابل دوربین چهره بی‌رنگ، چربی پوست ایجاد انعکاس و رنگ دندان‌ها و چشم‌ها درخشان‌تر از پوست و سایه و نامتعادلی چهره تشدید می‌شود. بر چهره، فـ‌ُن‌ بـر اساس رنگ پوست و سایه‌روشن با درجه‌بندی ف‌ُن‌ها کار می‌شود.

گریم سینما سیاه و سفید متفاوت از رنگی است در این نوع ‌ ‌گریم هدف بر چهره ایجاد تضاد سایه‌های دودی‌ از کم‌رنگ تا پ‌ُررنگ است در صورتی کـه در گـریم سـینما رنگی کم کردن تضاد، ایجاد تصویر نرم و اشباع‌زدایی رنگ‌هاست. هر ۲ نوع گریم صحنه و دوربین دارای مـبحث‌های مشترک هستند مانند آناتومی‌ چهره، سر و بدن. شناخت چهره، تعادل‌سازی، نامتعادل‌سازی، پیر کردن، جوان کردن، ریش و سبیل بـافی، کاشت مو، تکه‌سازی و ساخت اعضای بدن مانکن.

افکت گریم برای سینما به کار گرفته‌ در غرب‌ طراح گریم بیشتر در کنار فیلم‌بردار است چون‌ طراحی‌ چهره که او انجام داده است بر مبنای فضای داخلی، بیرونی، حرکت دوربین، زوایای مختلف، برطرف کردن انعکاس بعضی‌ از رنگ‌های‌ دکور، لباس که بر چهره می‌تابد است.

تأثیرگذاری گریم در پیشبرد قصه نمایش

چنانچه نمایشنامه‌ای بر اساس نژاد اروپایی، آفریقایی یا روس بـرای مثال نمایش‌های چخوف اجرا شود، بدون‌ تغییر چهره بازیگر به نژاد مورد نظر آیا این نمایش تأثیر خواهد گذاشت؟ یا نمایشنامه‌ای تاریخی که زندگی شخصیت است و باید چهره بازیگر شبیه شخصیت نمایشنامه باشد چنانچه‌ چهره‌ شبیه‌سازی‌ نشود تأثیر نمایش بر تماشاگر بسیار کم است. بنابراین گریم می‌تواند بسیار بر قصه‌ نمایش تأثیر بگذارد.

به طور کلی گریم برای تئاتر بر اساس سبک و نوع نمایش‌ به‌ کار گرفته می‌شود برای مثال یک نمایش رئال، از دیدگاه زیبایی‌شناسی بر حقیقت استوار است‌ در این نوع نمایش دکور، لباس و گریم باید حقیقی کار شود شخصیت‌سازی طـبیعی‌ انجام‌ می‌پذیرد.  به هیچ وجه از کلاه‌گیس یـا ریـش و سـبیل کاموا و غیره استفاده نمی‌شود. موها، همگی از جنس‌ موی طبیعی است. گریم نمایش کلاسیک، با نمایش رئالیست متفاوت و تا حدودی‌ از رنگ‌ لباس بر چهره کار می‌شود، امروزه برای نمایش‌های کلاسیک از گریم ماسک استفاده می‌کنند. گریم‌ ماسک، گریمی است که با رنگ‌های غلیظ بر چهره شخصیت‌سازی می‌شود و چهره، ماسک‌ مانند جلوه‌ می‌کند و به تئاتر کلاسیک ابهت و زیبایی می‌بخشد و برای مثال گروتسک نوعی نمایش به شمار می آید کـه از دیدگاه‌ زیباشناسی‌ بر مبنای نامتعادل‌سازی است چنانچه گریم یا ماسک، لباس، دکور، بازی‌ها حتی موسیقی‌ آن‌ عادی بـاشد تـأثیری بـر تماشاگر نخواهد گذارد. باید تمام عوامل نامتعادل، غلوشده کار شود. با مثال‌های‌ کوتاهی‌ که ذکر شد گریم حتی بدون شخصیت‌پردازی می‌تواند در پیشبرد قصه نمایش‌ تأثیر گذارد.

نوعی نمایش است کـه از دیدگاه‌ زیباشناسی‌ بر مبنای نامتعادل‌سازی است چنانچه گریم یا ماسک، لباس، دکور، بازی‌ها حتی موسیقی‌ آن‌ عادی بـاشد تـأثیری بـر تماشاگر نخواهد گذارد. باید تمام عوامل نامتعادل، غلوشده کار شود. بـا مـثال‌های‌ کوتاهی‌ که ذکر شد گریم حتی بدون شخصیت‌پردازی می‌تواند در پیشبرد قصه نمایش‌ تأثیر گذارد.

رابطه گریم بـا شـخصیت‌پردازی

یکی‌ از مبحث‌های‌ مهم رشته گریم، شخصیت‌پردازی به حساب می آید به طوری که بر چهره‌ بازیگر می‌توان از ۱۰ تـا ۱۰۰ درصـد شخصیت‌پردازی کرد. زمانی که چهره بازیگر با نقش‌ او هم‌خوانی داشته و در ارائه‌ نقش، میمیک و حـالات‌ مسلط‌ باشد با گریم میمیک و حالات چهره او تشدید می‌شود در اینجا ۱۰ درصد به بازیگر کمک شده اسـت. بـرعکس بازیگر را مشاهده می‌کنیم که نقش او به طور کامل با چهره متفاوت و در نقش‌آفرینی‌ ضعیف است، بـاید شـخصیت مـورد نظر ۱۰۰ درصد بر چهره او کار شود یا در نمایش تاریخی بازیگر نقش‌ شخصیت‌ مهمی از تاریخ را ارائه‌ می‌دهد که‌ باید چهره به طور کامل شبیه‌سازی‌ شود در این مرحله، نیز ۱۰۰ درصـد شـخصیت‌پردازی مـی‌شود. هر چهره دارای حالات مثبت و منفی است با مطالعه و بررسی‌ بر چهره مشاهده می‌کنیم هر چـهره دارای‌ رمز و راز است. طراح‌ گریم‌ با مطالعه دقیق بر چهره بازیگر، شناخت حالات مـی‌تواند شخصیتی مورد نظر را موفق ارائه دهد به نحوی که مطالعه کتاب‌های روانشناسی‌ (شخصیت) قیافه‌شناسی، جامعه‌شناسی و زیباشناسی برای او ضروری‌ است.

تفاوت طراحی گریم در ایران و دیگر کشورهای صاحب سینما

در ایران بیشتر فیلم‌ها رئال و حقیقی یا تاریخی‌ هستند و فیلم‌های سوررئال و تخیلی کار نمی‌شود. امروزه در سینمای‌ غرب‌ شخصیت‌های‌ عجیب‌ و غریب‌ و تـخیلی طـرفدار بسیار دارد. از این رو در گریم سینما از مبحث‌های ساخت: مانکن، عروسک شخصیت‌های تخیلی ساخت بـدن بـازیگر یا قسمتی از بدن بازیگر و افکت گریم‌ بـر آنـ‌ها کـه موجب تصاویر خارق‌العاده می‌شود مانند: انفجار سـر، قـطع دست و پا، دو نیمه شدن بدن و... بسیار استفاده می‌شود.

برای ساخت شخصیت‌های تخیلی، تنها طراح و گریمور کار نمی‌کنند بلکه‌ ۲۰ تـا ۳۰ نفر روی چـهره این شـخصیت فعالیت می‌کنند. طراحی، ساخت مجسمه، ساخت قالب‌ها، ساخت پوسترها وصل کردن پوسترها، به هم کار گذاشتن ابزارآلات در آن حرکت اعـضای بدن‌ و ایجاد صدا و بالاخره حرکت کلی آن بـا سیستم مکانیکی و الکترونیکی از راه دور. چنانچه فـیلم‌نامه‌ای بر اساس این شخصیت‌ها نـوشته شـود استادان می‌توانند گروهی‌ تشکیل‌ بدهند و در این راه نیز موفق‌ باشند.

معضلات گریم در ایران

مهین میهن که به عنوان مادر گریم ایران معروف است درباره معضلات گریم در ایران می گوید: در سال‌های اوایل‌ انقلاب‌ در میان هنرمندان تئاتر یک نوع‌دوستی، صمیمیت و اتحاد برقرار بود و هنرمندان تئاتر با دل و جان نـمایش را روی صـحنه می‌بردند و کمتر بـه مادیات فکر می‌کردند. نمایش‌های باارزشی مانند مرده‌های‌ بی کفن و دفن، فیزیک‌دان‌ها، خسیس، هرپومته در زنجیر سربازها و ... از این دست به شمار می آیند. جشنواره‌های فجر در سال‌های نخست شـور و حال خاصی داشت و هنرمندان شهرستان با امید بسیار، در ایـن جـشنواره‌ها شرکت می‌کردند. امروزه مـتأسفانه‌ تئاتر وضعیت ثابتی‌ ندارد به‌خصوص در شهرستان‌ها بسیار نابسامان است و همین‌طور رشته‌های وابسته به آن، واحد گریم مرکز هنرهای نمایش‌ با هنرمندانی نزدیک به ۲۰ سال کار هـنوز وضـعیت ثـابتی نـدارند و سال‌هاست‌ در سرگردانی به سر می‌برند. در جشنواره دهه فجر نامی از رشته گریم و افراد آن برده نمی‌شود در ‌صورتی‌ که یکی از کارهای سنگین جشنواره به عهده این واحد است. امید است‌ مسئولان‌ هنری‌ توجه بیشتری به تئاتر و رشته‌های وابسته آن و نیز گریم داشته باشند.

وی ادامه داد: امروزه با دیدن یک‌ دوره کوتاه در یک آموزشگاه گریمور و حتی طراح گریم می‌شوند و یا آسانی مجوز برای بازگشایی آموزشگاه دریافت‌ مـی‌کنند! در سریال‌های تلویزیونی به غیر از کارهایی که استادان بزرگ گریم خانم‌ها و آقایان انجام داده‌اند اسامی در تیراژ به چشم می‌خورد که به عنوان طراح معرفی شده‌اند. به همین دلیل بیشتر گریم خانم‌ها آرایـش است. از دختر ۱۶ ساله تا خانم ۶۰ یا ۷۰ ساله ابروان تراشیده تاتو شده سیاه نازک دارند. متأسفانه این‌ها اطلاع ندارند که رنگ سیاه و سفید رنگ‌های ممنوعه‌ گریم‌ دوربینی هستند. مسئولان سـازمان صـدا و سیما بهتر است این سریال‌ها را پیش از پخش به استادان گریم خود سیما نشان دهند و یا ضوابطی برای طراحی در نظر گرفته شود. آرایش، با گـریم مـتفاوت است با این طـراحی‌های نادرست لطمه به رشته هنری گریم وارد می‌شود.

راهکاری برای پیشرفت هنر گریم در ایران

مهین دخت میهن که سالها به تدریس گریم در دانشگاه های مختلف مشغول بوده در مورد راهکار برون رفت از شرایط موجود می گوید: در دانشکده‌ها دانشجو تئاتر و سینما ۲ واحد گریم و ماسک (گروه تئاتر و دوربین) را می‌گذراند تازه با گریم آشـنا مـی‌شود. سال‌ها مسئولان تلاش کردند تا واحد بیشتری به این درس داده شود اما موافقت نکردند. جوانان‌ بسیاری‌ هستند که می‌خواهند این رشته را کامل‌ دنبال‌ کنند. من عقیده دارم وزارت ارشاد اسلامی یا سازمان صدا و سـیما هـنرستان گریم و مـاسک کامل به مدت سه سال دایر نمی‌کنند. گریم‌ صحنه‌ و دوربین را کامل و ساخت مانکن شخصیت‌های عجیب و غریب، حـرکت‌ آن‌ها و افکت گریم و غیره را با آن‌ها بیاموزند و از همه مهم‌تر ۲ واحد اخـلاق هـنرمند بـرای آن‌ها در نظر بگیرند که‌ هنرمند باید چگونه باشد و چگونه رفتار کند. شاید که در آینده نیز هنرمندان سـینما ‌ ‌بـه فکر ساختن فیلم‌هایی با شخصیت‌های تخیلی بیفتند چون این‌گونه فیلم‌ها طرف‌دار بسیار دارد بـه‌خصوص‌ نـزد جـوانان.

منابع:

«گریم و ماسک»، مجله تخصصی نمایش شماره ۳۸، دی ماه ۱۳۹۱.

‌ ‌ «مـادر گریم ایران»،  مجله تخصصی صحنه شماره ۴۳، اسفند۱۳۹۱.

منبع: ایرنا

منبع این خبر، وبسایت www.irna.ir است و سایت «خبربان» مسئولیتی در قبال محتوای آن ندارد. چنانچه این خبر را شایسته تذکر می‌دانید، خواهشمند است کد ۲۵۰۷۰۷۰۱ را به همراه موضوع به آدرس info@porsyar.com ارسال فرمایید.
با عنایت به اینکه سایت «خبربان» مصداق بستر مبادلات الکترونیکی متنی، صوتی و تصویر است، مسئولیت نقض حقوق تصریح شده مولفان در قانون فوق از قبیل تکثیر، اجرا و توزیع و یا هر گونه محتوی خلاف قوانین کشور ایران بر عهده منبع مطلب و کاربران است.
مطالب پیشنهادی:

واکنش «رضا گلزار» به استقبال کم از کنسرتش در آمریکا/عکس

عکس| ویلای لاکچری بهاره رهنما و همسر جدیدش

زلزله بندرعباس را لرزاند

کلیدواژه: چهره پردازی رضا کیانیان رئالیست

خبر بعدی:

ماجرای وزیر تئاتر نبین! و استعفای حمیدرضا آذرنگ / تغییر تندیس تئاتر ملی فتح خرمشهر و قول علی ضیاء

حمیدرضا آذرنگ در برنامه «فرمول یک» با انتقاد از عدم توجه به جشنواره‌های تئاتر خصوصاً تئاتر ملی فتح خرمشهر، گفت: ادبیات دراماتیک در عرصه جنگ رو به نیستی می‌رود و وزیری داریم که می‌گفت از ما حمایت می‌کند اما بعدها فهمیدیم نامه ما را هم گم کرده است. ۲۹ مهر ۱۳۹۸ - ۱۰:۴۵ فرهنگی سینما و تئاتر نظرات - اخبار فرهنگی -

به گزارش خبرنگار فرهنگی خبرگزاری تسنیم، حمیدرضا آذرنگ کارگردان و نمایشنامه‌نویس تئاتر، بازیگر سینما، تئاتر و تلویزیون و دبیر بیست و دومین جشنواره تئاتر ملی فتح خرمشهر به برنامه «فرمول یک» تلویزیون رفت و صحبت‌های قابل تأملی را عنوان کرد. او در ابتدا درباره این جشنواره گفت: همانطور که از نام جشنواره پیدا است در گذشته 21 دوره از آن برگزار شده است؛ این جشنواره در ابتدا شکل محلی داشته است و کم‌کم به جشنواره‌ای وزین در سطح استان بدل شده تا امروز که ملی شده است و چشم‌اندازی برای بین‌المللی شدن آن هم داریم. چون بضاعت آن را به‌طور کلی دارد، البته نه به‌صورت سخت افزاری. جشنواره هم از 15 تا 19 آبان‌ماه در آبادان و اروند برگزار می‌شود.

وی که دوران کودکی‌اش در دوران انقلاب و جنگ گذشته است، افزود: این جشنواره به مناسبت فتح خرمشهر است و با وجود همه نکبت و رذالت واژه جنگ در همه‌جای دنیا اما مربوط به بخشی از جنگ است که از فتح می‌گوید و به یکی از مناسبت‌های ملی کشورمان می‌پردازد که به شدت حماسی و باشکوه است.

بازیگر فیلم سینمایی «ملکه» ادامه داد: این جشنواره قرار نیست از جنگ دفاع کند و هر رخدادی که بخواهد از جنگ دفاع کند هم وزن خود جنگ می‌تواند سیاه و کبود باشد؛ بلکه یک مراسم پایکوبی و جشن باشکوهی است تا بگوییم ما روزی اینجا را از بند آزاد کردیم.

آذرنگ در پاسخ به اینکه چرا جشنواره در خردادماه و همزمان با مناسبت آزادسازی خرمشهر برگزار نمی‌شود، توضیح داد: 21 دوره قبل جشنواره در همین ایام برگزار شد اما هوا به شدت گرم بود، ما هم با تغییر زمان برگزاری جشنواره، چالش‌هایی با دوستان داشتیم؛ اما واقعاً در چنین شرایطی نه هنرمند رغبت دارد اثر بدهد نه کسانی که به لحاظ اجرایی کار می‌کنند توانایی دارند صبح تا شب در گرما دنبال کارها بدوند.

وی در پاسخ به این سؤال که به حضورش در جنوب کشور و قطعی برق در اوج گرما اشاره می‌کرد، یادآور شد: خود آنجا حسابی گرم است، قطعی برق هم پیش بیاید که فاجعه می‌شود؛ به یکی از دوستان می‌گفتم اگر شما کولرتان خراب باشد مهمان دعوت می‌کنید تا بیاید و ببیند شما چه می‌کشید؟ به هر حال تاریخ مهم نیست رخداد مهم است و آزادسازی خرمشهر واقعه‌ای است که تمام طول سال می‌توانیم با آن عشق‌بازی کنیم؛ خدا را شکر از مسئله تغییر تاریخ جشنواره هم عبور کردیم و پذیرفته شد.

این نمایشنامه‌نویس درباره نمایش «ترن» که مجری آن را شاهکار خطاب می‌کرد، اظهار کرد: مردمان جنوب هشت سال تمام جنگ را به‌صورت کاملاً مستقیم تجربه کردند؛ البته تمام مردم ایران درگیر جنگ بودند اما خرمشهر و آبادان به‌نفسه ویرانی جنگ را دیده‌اند؛ متأسفانه آثار آن هم هنوز هست و دولتمردان نتوانستند ذره‌ای تأثیر بگذارند و حال عمومی مردم زیاد خوب نیست؛ مردم سرزمینی که در رگ‌های آن نفت کشیده شده و بخشی از دغدغه‌های مالی مملکت را رفع می‌کند نباید این‌قدر گرفتار باشند.

آذرنگ با اشاره به واژه «ضدجنگ» تصریح کرد: همیشه از خلق برخی واژه‌ها تعجب داشتم؛ مثل واژه ضدجنگ که باعث شد برخی آثار هنری متوقف شود؛ آیا باعث شرافت کسی است که ضدجنگ کار کند یا باعث می‌شود از جنگ جلوگیری شود؟ خلط مبحث شده است.

وی یادآور شد: قرار اولیه ما برای این جشنواره این بود که مردم را با تئاتر به جشنواره بکشانیم؛ بنابراین این نیست که نگاه آماری داشته باشیم و مردم بیایند و بروند بلکه باید رسالت فرهنگی اتفاق بیفتد. قرار این است که از آموزش و پرورش کمک بگیریم و برای بچه‌ها تئاتر کودکان بگذاریم حتی اگر مرتبط به جنگ نباشد چون کودک که نباید جنگ را ببیند و با نمایش‌های دیگری می‌خواهیم شاهد حضور کودکان هم در جشنواره باشیم.

دبیر بیست و دومین جشنواره ملی تئاتر فتح خرمشهر ادامه داد: در کنار موضوع اصلی جشنواره، بخش آزاد را هم قرار داده‌ایم و تمام همّ‌وغم‌ّمان را گذاشته‌ایم تا یک جشن باشکوه را در 5، 6 روز که خرمشهر و آبادان میزبان 16 استان کشورند برگزار کنیم و میزبان هنرمندان نیمی از استان‌هاییم.

آذرنگ با اشاره به شادی که در این جشنواره در جریان خواهد بود، تأکید کرد: گاه با نگاه‌هایی مواجه می‌شدم که می‌گفتند اگر لبخند زده شود چه اتفاقی می‌افتد!؟ گفتم این جشنواره درباره فتح است برای این هم سوگواری کنیم؟ مردم به اندازه کافی سوگواری می‌کنند! و حتی در شرایط فعلی در سوگ زندگی‌اند! شهرسازی آبادان و خرمشهر را که آدم می‌بیند می‌گوید چطور چنین چیزی ممکن است چه اتفاقاتی آن حول و حواشی می‌افتد که آن مردم را آنقدر محروم ببینیم؟!

وی ادامه داد: ما می‌خواهیم در این جشنواره آتش‌بازی بگذاریم، موسیقی بیداد کند، در کوچه‌ها جشن راه‌بیندازیم و پایکوبی‌مان به گوش خیلی‌ها برسد که اینجا دست ما نبوده و حالا آزاد شده و ما داریم هلهله می‌کنیم؛ این جشنواره 21 دوره برگزار شده است و کار فرهنگی کردن در مداومت آن است. اگر پشت کار فرهنگی فکر باشد، ما در این 21 دوره هربار یک لامپ کم مصرف 100 روشن کرده‌ایم و حالا اندازه 21 لامپ کم مصرف به امکانات اضافه شده است.

بازیگر «غلامرضا تختی» با انتقاد از وضعیت سالن‌های تئاتر در خرمشهر یادآور شد: با وجود اینکه جشنواره بوده، حیات از سالن‌ها رخت بربسته و همواره یک‌سری امکانات به‌صورت قرضی آنجا بوده است؛ من عاشق ایرانم اما از اسم جنوب نمی توانم بگذرم؛ در این جشنواره پای یک اسم درمیان است، پای هیچ عقیده سیاسی و ایدلوژی هم نیستم! اما نام محمد جهان‌آرا مقدس و بزرگوار است و به‌جایی ربطی ندارد که به آن نسبت بدهیم.

آذرنگ تصریح کرد: لوگوی همین جشنواره، محصول از جان‌گذشتن این دوستان بوده است و محل کسب خیلی‌ها! اما این دوستان خودشان دارند از یاد می‌روند و این دردناک است و جشنواره فتح خرمشهر باید اسم آنها را یادآوری کند؛ آن موقع که موبایل نبوده تا آنها با تانک سلفی بگیرند یا بنویسند من و عراقی همین حالا یهویی. یک لباس خاکی تنشان بوده و دسته و رده و یگان هم برایشان مهم نبوده است. این آدمها برای من در رأسند و عاشقانه دوستشان دارم و به‌خاطر آنها از پا نمی‌نشینم.

حمیدرضا آذرنگ «جشنواره ملی تئاتر فتح خرمشهر» را با سفر اروند آغاز کردماجرای یک استقبال جنجالی از نمایش حمیدرضا آذرنگ در ایرانشهر

وی اذعان کرد: یک‌شب به استعفا نزدیک شدم و اولین جمله‌ای که برای دوستی فرستادم که بگویم استعفا می‌دهم، گفتم با عذرخواهی از محمد جهان‌آرا استعفا می‌دهم؛ در دوره‌های گذشته  250 میلیون برای برگزاری این جشنواره داده بودند و من گفتم با این مبلغ یک کار نیمه حرفه‌ای تئاتر ببیندید شرف دارد تا این اتفاق بزرگ و این اسم را با این کوتاه‌نگری‌ها ویران کنید و برای همین گفتم من دیگر نیستم.

دبیر جشنواره تئاتر ملی فتح خرمشهر در ادامه روایتی که از استعفای خود داشت، توضیح داد: به من قول دادند این مبلغ 250 میلیون به 300 تبدیل بشود و سرانجام تلاش کنند آن را 400 میلیون کنند؛ گفتم به همین مبلغ هم برسانید خوب است و من برای باقی کار گدایی می‌کنم؛ این تکدی برای من افتخارآمیز است. هنرمند و به‌طور کل انسان با غرورش زنده است اما برای این اتفاق حاضرم دستم را جلوی هرکسی دراز کنم غیر از نامردان که هیچوقت کاری با آنها ندارم؛ قرارمان این شد اما وقتی رفتیم، دیدیم در برآورد همان 250 میلیون را ذکر کرده‌اند.

آذرنگ ادامه داد: ارشاد منطقه آزاد اروند متولی این جشنواره و حامی آن مرکز هنرهای نمایشی تهران است و آنها هم به همین میزان به جشنواره کمک کردند؛ شهرام کرمی مدیر وقت هنرهای نمایشی اعلام کرد به همان میزان منطقه آزاد به جشنواره کمک می‌کند و این مبلغ دارد بیشتر هم می‌شود؛ اما به هر حال این مناسبت و اتفاق خجسته و فرخنده عین بچه یتیمی وسط است که انگار به زور دارند قبولش می‌کنند. وقتی آدم بچه سرراهی می‌بیند جگرش می‌سوزد، اینکه مایه مباهات است چرا؟ البته منطقه آزاد به اندازه بضاعتش دارد کار می‌کند و بیش از این در ساختار آن برای این اتفاق فرهنگی تعریفی نشده است.

نویسنده نمایش «دو متر در دو متر جنگ» تصریح کرد: من کجاها که برای این جشنواره رفته‌ام و به چه کسانی رو زده‌ام؛ وزیری داریم که در مراسمی می‌گفت این جشنواره حتماً باید حمایت شود اما بعدها فهمیدیم نامه ما را گم کرده بود! برای بار سوم که به او گفتیم پاسخ داد من وقت ندارم تئاتر ببینم و اصلاً مرا یادش نبود. من به‌صراحت به او گفتم نه آمده‌ام مجیز بگویم نه هیچ، فقط آمده‌ام شرایط را توضیح بدهم و می‌دانم عمر میز تو شاید یک سال هم نشود. اما با وجود اینکه خودشان با این وجد گفتند می‌خواهیم همکاری کنیم اما خبری نیست.

وی اضافه کرد: این جشنواره خیلی تنها مانده است و من این را با صدای بلند گفته‌ام؛ همسرم ساناز ادیب می‌گفت می‌دانم تو ممکن است ماشینمان را هم برای این جشنواره بفروشی! من زیاد پس‌انداز ندارم و اگر لازم باشد ماشینم را هم می‌فروشم که سرم جلوی "محمد جهان‌آرا" پایین نباشد، امیدوارم با شنیدن صدای من اتفاقی بیفتد.

آذرنگ ادامه داد: مگر می‌شود فقط ارشاد و منطقه آزاد اروند نسبت به این موضوع احساس دِین کنند؟ یعنی هیچ ارگان دیگری خودش را مدیون نمی‌داند و نمی‌خواهد برای چنین اتفاق فرهنگی مشارکت کند؟ باید بدانیم بزرگترین قدرتها صاحب تئاتر قوی‌اند و تئاتر تمدن‌ساز و ریشه است و از بدو ایجاد بشر با بشر بوده و خود زندگی است.

این هنرمند در ادامه از سیدعلی ضیاء قول گرفت مجری اختتامیه این جشنواره باشد و گفت: هنرمندان دیگری هم مهمان ما خواهند بود و می‌کوشیم یک‌قدم برداشته شود نه اینکه فقط جشنواره برگزار شود. این روزها دنبال اینیم که یک تعداد نور برای سالن‌ها بگیرم و سالن‌ها مرمت و رنگ آمیزی شود و بوی تعفن دستشویی‌ها که انگار 10 سال است کسی از آنها استفاده نکرده از بین برود. به هر حال امکانات ضعیف است و منطقه آزاد هم برای مرمت هزینه کرده‌اند اما گویا این امر کارشناسی نشده اتفاق افتاده است؛ در مجموع دردناک است هر روز خبر دو اختلاس بشنویم اما من به‌عنوان دبیر جشنواره اینجا بخواهم از مشکلات این اتفاق فرهنگی بگویم.

بازیگر «تنگه ابوقریب» در پاسخ به این سوال که می‌گفت فقط 2 درصد مردم تئاتر می‌بینند که شاید همین آمار هم از آثار کمدی باشد، تأکید کرد: از همین 2 درصد هم باید ببینید چه نمایشی می‌بینند؟ همان اتفاقی که در جریان سینما و تلویزیون هم هست؛ خوشبختانه برای جشنواره ما بیش از 600 اثر در تمامی بخش‌ها شرکت کردند که تعداد بالایی برای جشنواره‌ای با این عقبه است و بیش از 600 گروه آمده‌اند؛ برای کسانی که نتوانسته‌اند به جشنواره راه پیدا کنند هم آرزو می‌کنم که در دوره‌های بعد بین ما باشند. هیچ کمک و وعده‌ای به ما داده نشده اما از تمام ارگان‌ها؛ شهرداری، فرمانداری، نیروی انتظامی، اورژانس، هتلداران، کشتی‌رانان، آموزش و پرورش و... تشکر می‌کنم بلکه کمکمان کنند و دست تمنایم به‌سوی همه دراز است.

آذرنگ افزود: جشنواره ما در بخش‌های صحنه‌ای، میدانی و محیطی، بخش کوتاه و بخش نمایشنامه‌نویسی برگزار می‌شود؛ ادبیات دراماتیک در عرصه جنگ رو به نیستی می‌رود و کسانی که دغدغه نوشتن از نکبت جنگ را داشته‌اند خانه‌نشین شده‌اند، خود من هم دیگر زیاد دستم به قلم نمی‌رود؛ این زخمی است که باید درمان شود. خوشبختانه در این بخش هم 190 اثر تازه فرستاده شد که از بینشان 5  اثر برگزیده در یک مجلد زیر نظر مهرداد رایانی مخصوص چاپ می‌شود.

دبیر بیست و دومین جشنواره ملی تئاتر فتح خرمشهر یادآور شد: جلسات نقد و بررسی هم راه انداخته‌ایم و جشنواره‌ها باید محل کنش و واکنش باشند و این بخش هم زیرنظر استاد نصرالله قادری برپا می‌شود؛ کارگاه‌های آموزشی هم زیر نظر "پیام دهکردی" خواهد بود. البته همه می‌گویند کو پول و امیدوارم همه اینها بشود. بخش کوتاه هم از یک دقیقه تا 20 دقیقه است و به نظرم اتفاق ویژه‌ای می‌تواند باشد.

وی تأکید کرد: من در خراسان در جشنواره نمایش‌های کوتاه که از 30 ثانیه تا 30 دقیقه بود، آثاری دیدم که بی‌نظیر بود و در 2 دقیقه بن‌مایه اثر به شدت قدرتمندی را می‌دیدی که خلق آن ورزیدگی می‌خواست. بخش مسابقه‌های میدانی و محیطی را هم داریم که مردم آن را داوری می‌کنند.

بازیگر فیلم «بیست و یک روز بعد» در بخش‌های بعدی برنامه که حالت مسابقه و سرگرمی داشت، در بخشی که باید جمله‌ای از جهانگیری معاون اول رئیس‌جمهور را مبنی بر بهبود وضعیت مردم کامل می‌کرد، تصریح کرد: ما این نقل را تکمیل می‌کنیم اما چقدر دردناک است آدم با صداقت بتواند راست چیزی را نگوید!

آذرنگ اذعان کرد: گمنامانی در کنار "محمد جهان‌آرا" بودند که ما حتی اسمشان را هم نمی‌دانیم؛ چون فضای مجازی آن زمان نبوده که آنها خودنمایی کنند و کاری کردند که به آنها افتخار کنیم؛ در همه‌جای دنیا از این مناسبت‌ها حماسه‌سرایی می‌کنند تا آنها را به گوش دنیا برسانند و از آنها به‌عنوان ابزار تبلیغاتی به‌نفع مردم استفاده می‌کنند نه به‌نفع سیاست.

دبیر بیست و دومین جشنواره ملی تئاتر فتح خرمشهر همچنین در پایان خبر دست‌اولی درباره جشنواره نیز ارائه کرد: سالهای پیش تندیس جشنواره یک نخل بود، گاهی اندازه اتفاقات فرهنگی را آنقدر پایین می‌آورند که آدم به کمترین‌ها قناعت می‌کند؛ اما امسال تندیس جشنواره سردیس "محمد جهان‌آرا" است و امیدوارم این بزرگترین نشانه و نماد جشنواره باشد؛ این را هم بگویم که هیچکس منتی سر این جشنواره ندارد، منت این جشنواره و آن روزگاران به گردن ما است و اگر بیایند افتخارشان است من هم دستشان را می‌بوسم و من منت‌دارم.

علی ضیاء نیز در پایان به رسم هر قسمت، دمابان، کیسه پارچه‌ای و دستبندی را که دختران مناطق محروم درست کرده بودند، به آذرنگ اهدا کرد و او هم گفت به اندازه 500 هزار تومان در حد بضاعت خودش از این دستبندها خریداری می‌کند و در پایان گفت: من فدای مردم سرزمینم.

انتهای پیام/

R1515/P/S4,34,1430/CT1 واژه های کاربردی مرتبط تئاتر شبکه یک شبکه های سیمای جمهوری اسلامی ایران بازیگران سینما و تلویزیون ایران رسانه ملی تلویزیون

دیگر خبرها

  • اولین عکس‌های هوایی جهان+تصاویر
  • نشست تخصصی تئاتر با عنوان آخرین تحولات تئاتر ایران و جهان
  • تئوری پردازی های ضد انقلاب درباره زم
  • بعیدی‌نژاد: منافقین از طریق کامپیوترهای «سوپرمدرن» به دروغ پردازی می‌پردازند
  • ۱۰ چهره‌ی مشهور جهان با عادات بسیار عجیب
  • روایت بعیدی‌نژاد از دروغ‌پردازی و جعل خبر توسط اعضای گروهک تروریستی منافقین
  • بدیعی‌نژاد: منافقین از طریق کامپیوتر‌های «سوپرمدرن» به دروغ پردازی می‌پردازند
  • پرورش مردان و زنان هزار چهره‎‌ی هزار رنگ
  • منافقین در پادگان اشرف در آلبانی به دروغ پردازی و جعل خبر می‌پردازند
  • کامپیوترهای سوپر مدرن گروهک منافقین برای دروغ پردازی و جعل خبر
  • سفیر ایران در انگلیس: منافقین با کامپیوترهای «سوپرمدرن» به دروغ پردازی می‌پردازند
  • اعضای سازمان منافقین از طریق کامپیوترهای سوپرمدرن به جعل خبر می‌پردازند
  • سفیر ایران در لندن: اعضای سازمان منافقین از طریق کامپیوترهای سوپرمدرن به جعل خبر می‌پردازند
  • بعیدی‌نژاد: اعضای سازمان منافقین با کامپیوترهای سوپرمدرن جعل خبر و دروغ‌پردازی می‌کنند
  • فروش چهره برای طراحی روبات در ازای ۱۰۰هزار پوند
  • آگهی خرید چهره برای یک ربات
  • فروش چهره در انگلستان در ازای ۱۰۰هزار پوند!
  • شخصیت‌پردازی در نمایش‌های دینی متناسب زمان حال نیست
  • طناز طباطبایی با گریم حکیمه خانم /عکس