پایگاه خبری جماران: خرمشهر، یک تکه نه چندان بزرگ در جنوب غربی ایران، بسیار قبل‌تر از دوره معاصر چشم دشمنان ایران را به خود خیره کرده بود. تلاقی دو رودخانه مهم کارون و اروندرود و نزدیکی به بندر بصره، به زیبایی و چشم‌نوازی این شهر، ارزش اقتصادی و استراتژیک افزون‌تری نیز بخشیده بود. از حدود دو قرن پیش که در دوره امیرکبیر برج و بارو پیرامون شهر کشیده شد، خرمشهر حالت پدافندی به خود گرفت؛ یعنی امرای ایران می‌دانستند که چه نگینی در مرز خود نمایان ساخته‌اند.

حاکمان بغداد در چند نوبت تلاش‌های نافرجامی برای تصرف خرمشهر انجام دادند. انگلیسی‌ها نیز به مدد نیروی دریایی قدرتمند، همیشه به این شهر چشم طمع داشته‌اند و در سال 1856 میلادی موفق شدند خرمشهر را تصرف و حتی تا اهواز پیش‌روی کنند. یکسال بعد از این با چشم‌پوشی ایران از هرات، انگلیسی‌ها خرمشهر را ترک کردند و نگین ایران دوباره به خاک وطن متصل شد. در شهریور 1320 نیز انگلیسی‌ها مجددا خرمشهر را اشغال کردند. در همه این دوره‌ها طرح تجزیه و ضمیمه کردن خرمشهر به خاکی جز ایران، با ابتکار انگلستان و شیخ خزعل و این اواخر ماجرای خلق عرب در اندیشه رقیبان و دشمنان وجود داشته است؛ اما ایران جایی نبود که بدون خرمشهر بتوان تصورش کرد.

پس از پیروزی انقلاب و تصمیم صدام برای تجاوز همه‌جانبه به ایران، صدام رویای ضمیمه کردن کل خوزستان به خاک خود را داشت. مقاومت مردمی مانع از عملی شدن استراتژی جنگ برق‌آسای ارتش عراق شد، نیروهای صدام در دشت خوزستان زمین‌گیر شدند و تنها در یک فقره از فلش‌های هجومی خود، ارتش بعثی 34 روز پشت دروازه خرمشهر ماند و با مقاومت حیرت انگیز زنان و مردان این شهر که دوشادوش نیروهای کم‌شمار سپاه و ارتش می‌جنگیدند، مواجه شد. پس از پایان پیش‌روی عراق در دو ماه آغازین جنگ، مهمترین شهر اشغال‌شده، خرمشهر بود که این‌بار با خون مدافعانش رنگین شده و نامش به خونین‌شهر بدل شده بود. در شش‌ماه اول جنگ چهار عملیات بزرگ برای آزادسازی مناطق اشغالی در جبهه جنوب طرح‌ریزی و اجرا شد که از میان آنها عملیات نصر یا هویزه در 15 دی 1359 برای آزادی خرمشهر و اشغال تنومه در خاک عراق و پدافند در شرق بصره اجرا شد که سرنوشتی مشابه سه عملیات دیگر نصیبش شد و همگی شکست خوردند.

دوره پیروزی‌های ایران، با رویکردهای جدید نظامی و تحول استراتژیک در مواجهه با ارتش عراق، از مهر ماه 1360 و با پیروزی در عملیات ثامن الائمه و شکست حصر آبادان، آغاز شد. گام بعدی عملیات طریق القدس در آذر ماه بود که منجر به آزادسازی بستان شد و گام سوم، عملیات فتح المبین در اولین روزهای سال 1361 بود که با موفقیت توانست سرزمین‌های منطقه عمومی دزفول و شوش را آزاد کند. پس از یک سال اشغال و شکست، با پیروزی در نبردهای بزرگ و دوران‌ساز، اعتماد به نفس رزمندگان ایرانی تقویت شده بود و همه چیز برای بازگرداندن خرمشهر به مام میهن آماده بود؛ اما از آنسو نیز، صدام حسین و ارتش عراق تمام حیثیت خود را در حفظ خرمشهر به عنوان دستآورد جنگی که آغاز کرده بودند، می‌دیدند یا آنطور که صدام خطاب به فرماندهانش گفته بود: «اگر خرمشهر را از دست بدهیم، دروازه‌های نکبت بر روی ما باز می‌شود».

عملیات بیت المقدس برای به هزیمت راندن نیروهای عراقی به پشت مرز، ایجاد توان پدافندی مستحکم برای دفع حملات آتی و از همه مهم‌تر آزادسازی خرمشهر اجرا شد. عبور از کارون برای دست یافتن به یک سرپل ایمن اولین یورش نیروهای ایران بود که در یک شبانه روز و با عبور بیش از 40 هزار رزمنده و دو هزار خودروی سبک و سنگین و تانک و نفربر از روی پل‌های نصب‌شده در رودخانه با موفقیت انجام شد. مرحله بعدی 12 کیلومتر حرکت به سمت مرز و استقرار در دژ مرزی عراق یعنی پاسگاه زید بود که ارتش عراق را مردد کرد: هدف ایرانیان بصره است یا خرمشهر؟ پیشروی‌های موفق ایران در این 10 روز، باور به آزادی خرمشهر را در دل و جان همه ایرانیان طنین‌انداز کرد. گام بعدی محاصره خرمشهر و جنگ سخت دو هفته‌ای برای آزادی آن بود: نیروهای ایرانی که طی روزهای متمادی حضور در جنگ کاملا فرسوده شده بودند، برای شادی مردمی که هر لحظه منتظر شنیدن خبر آزادی بودند تا پای جان جنگیدند. نهایتا در یورش پایانی که در اولین روز از خرداد ماه 1361 سامان دادند و دو روز طول کشید، نیروهای عراقی که دیگر توانی برای دفاع نداشتند وادار به زمین گذاشتن سلاح شدند و از ساعت 7 صبح سوم خرداد تا غروب همان روز بیش از 12 هزار عراقی خود را تسلیم فاتحین خرمشهر کردند.

سوم خرداد 1361، بار دیگر خرمشهر این نگین همیشه درخشان به دامان ایران بازگشت. رقص پرچم ایران روی گنبد مسجد جامع خرمشهر و آوای «ممد نبودی ببینی شهر آزاد گشته» از تصاویر و آواهای ثبت شده در تاریخ سربلندی این کشور شد؛ تا باد چنین بادا.

*پژوهشگر جنگ ایران و عراق

منبع: جماران

کلیدواژه: سهام عدالت بودجه 99 ویروس کرونا خرمشهر فتح خرمشهر سهام عدالت بودجه 99 ویروس کرونا امام خمینی س سید مصطفی خمینی سید احمد خمینی سید حسن خمینی انقلاب اسلامی ارتش عراق

درخواست حذف خبر:

«خبربان» یک خبرخوان هوشمند و خودکار است و این خبر را به‌طور اتوماتیک از وبسایت www.jamaran.news دریافت کرده‌است، لذا منبع این خبر، وبسایت www.jamaran.news بوده و سایت «خبربان» مسئولیتی در قبال محتوای آن ندارد. چنانچه این خبر را شایسته تذکر می‌دانید، خواهشمند است کد ۲۸۰۴۳۶۲۷ را به همراه موضوع به آدرس info@khabarban.com ارسال فرمایید.

با استناد به ماده ۷۴ قانون تجارت الکترونیک مصوب ۱۳۸۲/۱۰/۱۷ مجلس شورای اسلامی و با عنایت به اینکه سایت «خبربان» مصداق بستر مبادلات الکترونیکی متنی، صوتی و تصویر است، مسئولیت نقض حقوق تصریح شده مولفان در قانون فوق از قبیل تکثیر، اجرا و توزیع و یا هر گونه محتوی خلاف قوانین کشور ایران بر عهده منبع خبر و کاربران است.

کبری خزعلی: خون رومینا بر گردن مسئولانی است که باعث بلوغ جنسی زودرس نوجوانان شده‌اند!

پیشنهاد جنجالی نماینده مجلس برای ختم روزانه قرآن از سوی نمایندگان/سلیمی‌نمین: این تظاهر کردن‌ها برای ملت راهگشا نیست

از مدرک جعلی تا رشوه میلیاردی؛ افکار عمومی چشم‌انتظار شفاف‌سازی اتهامات برخی منتخبان مجلس یازدهم

فیلم| جنجال قتل یک سیاهپوست توسط پلیس آمریکا/ ۴ افسر پلیس اخراج شدند

رزمنده‌ای که چمدان پر از دلار و زندگی در خارج را قبول نکرد

خبر بعدی:

درگذشت پیشکسوت مطبوعاتی ورزش ایران

فتح‌الله فتحی پیشکسوت رسانه‌ای ایران صبح امروز دارفانی را وداع گفت. ۱۱ خرداد ۱۳۹۹ - ۱۱:۲۵ ورزشی رزمی نظرات - اخبار ورزشی -

به گزارش خبرگزاری تسنیم، فتح‌الله فتحی یکی از پیشکسوتان عرصه مطبوعات و دبیر سرویس رزمی روزنامه خبرورزشی که مدت‌ها با بیماری کبد دست و پنجه نرم می‌کرد، صبح امروز(یکشنبه) دارفانی را وداع گفت.

خبرگزاری تسنیم درگذشت این پیشکسوت رسانه‌ای به خانواده آن مرحوم تسلیت و برای بازماندگان آرزوی صبر و شکیبایی دارد.

قهرمان پیشین المپیک درگذشت


انتهای پیام/

R1434/P/S3,30/CT1 واژه های کاربردی مرتبط ورزشی‌های رزمی

دیگر خبرها

  • مقررات منع رفت‌وآمد در واشنگتن و کالیفرنیا / انتقال ترامپ به پناهگاه زیرزمینی کاخ سفید
  • پیشکسوت‌مطبوعاتی ورزش‌ایران درگذشت+عکس
  • هفت کیلومتر از خط ۲ قطار شهری امسال به بهره برداری می رسد
  • انصارالله یمن: آمریکا هیچ وقت کشور آزادی‌ها نبود/ تظاهرات مردم ماهیت واقعی رژیم آمریکا را نشان داد
  • رقابت عجیب محمد رضا گلزار و شهاب حسینی/نوید محمد زاده سوم است!/مرد اول سینمای ایران کیست؟/آمار ودرصد را ببینید
  • برگزاری ظهر شعر و داستان پایداری در روز خرمشهر
  • جهان پساکرونا و مناسبات ایران و چین (بخش سوم)
  • دستگیری سارق با ۱۸ فقره سرقت
  • ۱ فوتی بر اثر ویروس کرونا در جنوب غرب خوزستان
  • آخرین و جدید ترین آمار ابتلا به کرونا جنوب غرب خوزستان تا ۱۱ خرداد ۹۹ + تفکیک شهرستان ها/آبادان همچنان در صدر ابتلا
  • تظاهرات آمریکا الهام‌بخش مبارزه با نژادستیزی در کانادا شد
  • پیشکسوت مطبوعاتی ورزش ایران درگذشت +عکس
  • امام جمعه همدان: صادرات کالاهای تولیدی استان ظرفیتی مهم برای تحقق جهش تولید است
  • انتقاد امام جمعه از ستاد کرونا بعلت ازدحام در خرمشهر
  • صحرای زواره، محشر کربلا
  • تصاویر: روزنامه‌های صبح یکشنبه ۱۱ خرداد ۹۹
  • «برای تاریخ»؛ تاریخچه شکل گیری بسیج در ایران
  • شهری از دیار نصف‌جهان که کربلای ایران نام گرفت؛ ۱۱ خرداد روز حماسه و ایثار و شهادت مردم زواره
  • اعلام منع آمد‌وشد در ۶ شهر آمریکا